Adakah Seriawan Berjangkit?

Seriawan ialah jangkitan yang disebabkan oleh pertumbuhan berlebihan yis, dikenali sebagai Candida albicans, yang secara semula jadi hidup di dalam mulut dan bahagian badan yang lain tanpa menyebabkan sebarang masalah. Ia biasanya hanya memberi kesan kepada bayi, kanak-kanak dan orang dewasa dengan sistem imun yang lemah atau keadaan kesihatan lain.

Seriawan tidak berjangkit seperti selsema atau selesema biasa. Jika anda terdedah kepada seseorang yang mengalami pertumbuhan berlebihan Candida, anda tidak perlu risau tentang ia berkembang menjadi jangkitan seriawan melainkan anda mempunyai faktor risiko tertentu.

Artikel ini memberikan gambaran keseluruhan tentang cara sariawan boleh dijangkiti, dan cara mencegah kemungkinan jangkitan sariawan daripada berlaku.

Bolehkah Anda Menghantar Seriawan kepada Bayi Anda?

Sistem imun badan biasanya menghalang bakteria Candida yang berlaku secara semula jadi daripada membesar, tetapi kerana sistem imun bayi tidak berkembang sepenuhnya dalam beberapa bulan pertama kehidupan, mereka lebih mudah terdedah kepada jangkitan seriawan apabila terdedah.

Thrush boleh berjangkit daripada ibu bapa kepada bayi melalui beberapa cara:

• Penyusuan susu ibu: Ia adalah perkara biasa bagi bayi untuk dijangkiti seriawan semasa menyusu jika terdapat pertumbuhan berlebihan yis Candida pada puting ibu bapa yang menyusu. Sebagai contoh, ini boleh berlaku apabila ibu bapa yang menyusu mengambil antibiotik, ubat yang membunuh bakteria jahat dan baik dalam badan kita, membolehkan yis tumbuh terlalu banyak.

• Bersalin: Mengalami jangkitan yis faraj semasa mengandung boleh menyebabkan bayi terkena thrush semasa bersalin. Ini tidak biasa seperti menularkan thrush kepada bayi anda semasa menyusu.

Bolehkah Bayi Mentransmisikan Seriawan kepada Ibu Menyusu?

Semasa kehamilan, sistem imun mengalami perubahan yang kadangkala boleh membuat anda lebih terdedah kepada jangkitan. Oleh itu, jika bayi anda mempunyai sariawan, terdapat kemungkinan besar ia boleh berjangkit kepada anda semasa penyusuan. Ini menyebabkan jangkitan yis pada puting, juga dikenali sebagai sariawan puting.

Penularan seriawan daripada bayi kepada ibu bapa yang menyusu adalah perkara biasa kerana beberapa sebab:

• Penyusuan susu ibu mewujudkan persekitaran yang sempurna: Bakteria Candida lebih berkemungkinan untuk berkembang dan membesar dalam keadaan hangat dan lembap.

• Trauma puting susu daripada penyusuan: Kerengsaan, rekahan dan kerosakan pada puting boleh berlaku semasa menyusu, menjadikannya lebih mudah untuk jangkitan kuman.

• Penggunaan antibiotik selepas kelahiran: Antibiotik mungkin ditetapkan kepada bayi atau ibu bapa baru selepas bersalin atas pelbagai sebab, yang akhirnya membunuh bakteria yang mengekalkan jumlah normal yis Candida dalam badan.

Bayi dan ibu bapa yang menyusu sering mendapati diri mereka berada dalam kitaran berterusan untuk menghantar thrush antara satu sama lain. Inilah sebabnya mengapa pakar mengesyorkan ibu bapa dan bayi mendapatkan rawatan secepat mungkin apabila jangkitan seriawan berlaku.

Bolehkah Orang Dewasa Menghantar Seriawan Satu Sama Lain?

Seriawan tidak menular seperti jangkitan lain—seperti selsema—boleh berlaku. Walaupun luar biasa, kadangkala orang dewasa boleh menghantar thrush antara satu sama lain dalam keadaan tertentu:

• Mencium atau berkongsi makanan: Jika seseorang mempunyai pertumbuhan berlebihan Candida dalam mulut mereka, yis itu boleh dipindahkan ke mulut orang lain melalui ciuman atau perkongsian makanan. Sama ada orang yang terdedah benar-benar mengalami jangkitan seriawan bergantung pada faktor seperti keadaan perubatan yang menjejaskan sistem imun, penggunaan ubat-ubatan tertentu dan kesihatan mulut secara keseluruhan.

• Seks oral: Tiada bukti kukuh bahawa seriawan boleh berjangkit semasa seks oral. Nampaknya terdapat hubungan antara seks oral dan seriawan, tetapi pakar mengatakan risiko ini sebenarnya terikat kepada faktor lain yang mendorong pertumbuhan berlebihan Candida.

Apakah Faktor Risiko?

Sesetengah orang mempunyai risiko yang lebih tinggi untuk mendapat sariawan selepas mereka terdedah. Bayi, kanak-kanak, orang dewasa yang lebih tua dan orang yang mempunyai keadaan yang menjejaskan sistem imun biasanya lebih terdedah.

Sebagai contoh, anda mungkin lebih berkemungkinan mendapat sariawan jika anda:

• Mempunyai sistem imun yang lemah
• Mempunyai keadaan kronik seperti kanser, diabetes, atau HIV
• Sedang mengandung atau menyusu
• Sedang mengambil ubat tertentu, seperti antibiotik atau steroid
• Sedang menggunakan penyedut kortikosteroid
• Sedang menerima rawatan kanser seperti kemoterapi atau radiasi
• Adalah seorang perokok
• Pakai gigi palsu atau mempunyai keadaan kesihatan mulut seperti mulut kering

Bagaimana Anda Boleh Mencegah Thrush?

Pakar mengesyorkan beberapa langkah untuk membantu orang dewasa mencegah sariawan, atau sekurang-kurangnya mengurangkan peluang untuk mengembangkannya. Langkah-langkah pencegahan termasuk yang berikut:

• Elakkan merokok
• Gunakan antibiotik hanya apabila perlu
• Kekalkan kesihatan mulut anda, termasuk penggunaan gigi palsu yang betul dan rawatan mulut kering
• Bilas mulut anda dan gosok gigi anda selepas mengambil ubat atau menggunakan alat sedut
• Amalkan pemakanan seimbang dan kurangkan pengambilan gula
• Kekalkan pemeriksaan kesihatan rutin jika boleh dan boleh diakses, terutamanya jika anda mempunyai keadaan kesihatan kronik seperti diabetes
• Elakkan sentuhan dengan air liur seseorang yang mempunyai sariawan, terutamanya jika anda mempunyai faktor risiko untuk dijangkiti

Anda juga mungkin mendapati petua berikut berguna untuk mencegah kitaran seriawan pada bayi atau kanak-kanak:

• Mensterilkan dot, botol dan mainan yang tumbuh gigi
• Pastikan puting anda bersih dan kering antara penyusuan
• Basuh tangan anda dengan kerap, terutamanya selepas menyusu dan menukar lampin

Ringkasan

Seriawan tidak berjangkit seperti selsema atau selesema biasa bagi kebanyakan orang dewasa yang sihat. Seseorang yang terdedah kepada pertumbuhan berlebihan yis Candida albicans tidak semestinya akan mendapat jangkitan seriawan, tetapi mereka mungkin jika mereka mempunyai faktor risiko tertentu atau imunokompromi. Seriawan paling biasa dilihat pada bayi, ibu bapa yang menyusu, orang dewasa yang lebih tua, dan orang yang mempunyai sistem imun yang lemah.

Jika anda telah dijangkiti jangkitan thrush, ia biasanya bukan sebab untuk membimbangkan, dan pilihan rawatan tersedia. Jika anda mengalami jangkitan seriawan yang berulang, anda mungkin ingin mempertimbangkan untuk membuat temu janji dengan profesional penjagaan kesihatan. Mereka boleh membantu anda mengenal pasti sebarang faktor yang mungkin menyebabkan anda terdedah kepada jangkitan seriawan, menetapkan rawatan yang berkesan, dan merujuk anda kepada pakar jika perlu.