Propranolol ialah ubat preskripsi dalam kumpulan ubat penyekat beta. Doktor menetapkan propranolol untuk merawat tekanan darah tinggi, irama jantung yang tidak teratur, mencegah migrain, bentuk gegaran tertentu, kebimbangan sebelum prosedur perubatan, dan untuk merawat hemangioma bayi pada bayi.
Ubat propranolol juga dijual di bawah nama dagangan ini: Inderal, Bedranol, Avlocardyl, atau Dociton.
Bagaimanakah ubat propranolol berfungsi?
Propranolol menyekat reseptor adrenergik beta-satu dan beta-dua di seluruh badan kita. Menyekat reseptor beta-satu mengurangkan kelajuan dan daya pengecutan jantung dan menurunkan tekanan darah. Menyekat reseptor beta-dua mengurangkan kelonggaran otot licin di saluran udara dan dalam saluran darah dan mengurangkan tindak balas yang meningkatkan gula darah. Tindakan gabungan ini menyebabkan banyak kesan dan kesan sampingan yang mungkin anda rasai semasa mengambil ubat ini.
Kesan sampingan ubat propranolol
1. Denyutan jantung perlahan (bradikardia) dan tekanan darah rendah
Propranolol mengurangkan rangsangan jantung dengan menyekat reseptor beta-satu. Kesan ini menyebabkan degupan jantung lebih perlahan dan boleh menurunkan tekanan darah.
Kesan sampingan ini berlaku pada kira-kira 8% orang yang mengambil ubat propranolol.
Bagaimana untuk mengurangkan atau mengelakkan kesan sampingan ini: Doktor anda biasanya akan bermula pada dos yang rendah dan meningkat secara perlahan semasa mengukur nadi dan tekanan darah anda. Jika anda sudah mempunyai kadar denyutan jantung yang perlahan atau tekanan darah rendah, maklumkan kepada preskripsi anda kerana propranolol mungkin tidak sesuai. Jangan memandu atau mengendalikan jentera berat jika anda berasa pening. Jika anda menjadi pening, pengsan, atau mengalami sakit dada, dapatkan rawatan perubatan.
2. Kegagalan jantung dan blok jantung semakin teruk
Menurunkan pengecutan jantung boleh membuka topeng atau memburukkan lagi kegagalan jantung pada orang yang sudah mempunyai otot jantung yang lemah. Propranolol juga boleh memperlahankan pengaliran elektrik melalui jantung dan memburukkan lagi blok atrioventrikular yang sedia ada.
Kesan sampingan ini jarang berlaku tetapi berbahaya.
Bagaimana untuk mengurangkan atau mengelakkan kesan sampingan ini: Doktor anda akan memeriksa fungsi jantung anda sebelum dan semasa rawatan. Jika anda mempunyai simptom seperti sesak nafas yang semakin meningkat, bengkak kaki, atau pengsan, hubungi doktor anda.
3. Tangan sejuk atau kaki sejuk
Tindakan penyekat beta menyempitkan beberapa saluran darah periferal dan boleh mengurangkan aliran darah ke jari tangan dan kaki.
Tangan yang sejuk atau kaki yang sejuk biasanya dilaporkan (sehingga 10%) pada pesakit yang mengambil ubat propranolol.
Cara mengurangkan atau mengelakkan kesan sampingan ini: Pastikan tangan dan kaki anda hangat, elakkan merokok, dan laporkan perubahan warna yang berterusan atau menyakitkan pada jari tangan atau kaki anda.
4. Bronkospasme dan semput
Menyekat reseptor beta-dua di saluran udara boleh mengetatkan otot licin saluran udara dan mencetuskan semput atau sesak nafas. Anda mesti berhati-hati dengan kesan ini jika anda mempunyai penyakit saluran pernafasan reaktif.
Bronkospasme yang teruk jarang berlaku pada orang tanpa penyakit paru-paru, tetapi ia telah berlaku dan merupakan tindak balas yang serius pada orang yang menghidap asma.
Jika anda mempunyai asma atau penyakit pulmonari obstruktif kronik, beritahu prescriber anda. Doktor anda mungkin memilih ubat yang berbeza atau memantau anda dengan teliti. Jika anda mengalami semput atau sesak nafas selepas mula mengambil ubat propranolol, hentikan pengambilan ubat dan dapatkan nasihat perubatan segera.
5. Keletihan, gangguan tidur
Propranolol melintasi otak dan mengurangkan isyarat adrenergik. Isyarat adrenergik membantu mengekalkan kewaspadaan dan corak tidur tertentu.
Keletihan dan gangguan tidur biasanya dilaporkan (dalam kira-kira 6% orang yang mengambil ubat ini).
Cara mengurangkan atau mengelakkan kesan sampingan ini: Doktor anda mungkin menurunkan dos atau menukar masa dos anda kepada petang atau pagi untuk mengurangkan gejala ini. Jika keletihan mengganggu kehidupan seharian, bincangkan ubat alternatif dengan prescriber anda.
6. Perubahan mood dan kemurungan
Kesan propranolol pada sistem saraf pusat mengurangkan nada adrenergik dalam otak. Sebilangan kecil orang melaporkan perubahan mood.
Bagaimana untuk mengurangkan atau mengelakkan kesan sampingan ini: Pantau mood anda dan beritahu doktor anda jika anda mengalami mood yang rendah atau pemikiran untuk membahayakan diri anda. Jangan hentikan ubat secara tiba-tiba tanpa nasihat perubatan kerana penghentian secara tiba-tiba boleh menyebabkan gejala pemulihan.
7. Gula darah rendah dan menutup tanda gula darah rendah
Menyekat reseptor beta-dua mengurangkan glikogenolisis dan tanda amaran gula darah rendah seperti degupan jantung yang cepat. Kesan ini menjadikan hipoglikemia lebih sukar untuk diperhatikan.
Kesan sampingan ini adalah kebimbangan khusus pada bayi, kanak-kanak dan penghidap diabetes yang menggunakan insulin atau ubat-ubatan yang meningkatkan risiko gula darah rendah.
Jika anda menghidap diabetes, periksa gula darah anda lebih kerap apabila anda mula mengambil ubat propranolol dan selepas perubahan dos. Makan makanan biasa, elakkan berpuasa berpanjangan atau penggunaan alkohol yang banyak, dan ajar ahli keluarga mengenali tanda-tanda lain gula darah rendah yang teruk seperti kekeliruan atau kehilangan kesedaran. Pada bayi, ikut arahan dos dan penyusuan yang tepat daripada doktor yang memberi preskripsi.
8. Loya, cirit-birit dan ketidakselesaan perut
Ubat propranolol boleh menyebabkan loya, cirit-birit, dan ketidakselesaan perut kerana ia menyekat reseptor beta-adrenergik dalam saluran gastrousus, dengan itu mengubah motilitas usus dan mengurangkan peraturan pencernaan yang normal.
Cara mengurangkan atau mengelakkan kesan sampingan ini: Ambil ubat bersama makanan jika preskripsi anda bersetuju, dan laporkan loya yang berterusan. Pengurangan dos sering membantu.
9. Disfungsi seksual
Ubat penyekat beta boleh mengurangkan dorongan seksual dan fungsi erektil kerana ia mengubah aliran darah dan mengurangkan isyarat rangsangan seksual badan.
Bagaimana untuk mengurangkan atau mengelakkan kesan sampingan ini: Bincangkan masalah dengan doktor anda; menukar kelas atau dos ubat boleh membantu.
Adakah mengambil ubat propranolol dalam jangka panjang selamat?
Ya, mengambil ubat propranolol dalam jangka panjang biasanya selamat untuk ramai orang dalam merawat keadaan kronik seperti tekanan darah tinggi, masalah irama jantung, atau pencegahan migrain. Kebanyakan kesan sampingan (seperti keletihan, pening atau perubahan tidur) biasanya ringan.
Walau bagaimanapun, ubat ini mesti digunakan dengan berhati-hati pada penghidap asma, diabetes, atau keadaan lain.
