Apakah Sel Stem?

Sel stem adalah sel yang tidak dibezakan yang mempunyai keupayaan untuk menjadi mana-mana sel manusia dalam badan. Untuk dianggap sebagai sel stem, sel mesti mempunyai dua ciri. Yang pertama ialah keupayaan untuk mereplikasi dirinya dalam cara yang tidak terhad untuk menghasilkan keturunan yang sama persis dengan sel asal. Yang kedua, yang membezakannya daripada sel-sel kanser, adalah keupayaan untuk menimbulkan jenis sel khusus.“”

Pada orang dewasa, sel stem berasal dari sumsum tulang. Mereka adalah penting untuk membaiki tisu yang rosak dan membentuk sel baru apabila organisma berkembang.

Oleh kerana sel stem boleh berkembang menjadi sel khusus dalam badan, sesetengah penyelidik percaya bahawa terapi berasaskan sel stem mungkin penting dalam merawat penyakit serius seperti diabetes jenis 1, kecederaan saraf tunjang, penyakit Alzheimer dan strok.

Jenis Sel Stem

Terdapat tiga jenis sel stem:

• Sel stem embrio berasal daripada embrio yang terbentuk semasa prosedur persenyawaan in vitro. Sel-sel ini biasanya didermakan kepada sains. Mereka adalah pluripoten dan oleh itu boleh berkembang menjadi lebih daripada satu jenis sel dalam badan.

• Sel stem dewasa menggantikan sel lama dan membekalkan sel baru kepada organisma yang sedang membesar. Sel stem dewasa adalah multipoten, yang bermaksud ia boleh berkembang menjadi beberapa sel badan, tetapi tidak yang lain. Contohnya, sel stem daripada kulit (sel epitelium) hanya boleh membuat sel kulit atau sel stem daripada darah (sel hemopoietik) hanya boleh membuat sel darah.

• Sel stem pluripotent (iPs) teraruh dibuat dalam makmal. Sel stem dewasa direkayasa semula menjadi sel stem. Seperti pemulanya, sel-sel ini berbilang kuasa. Walaupun sel iPs pertama dibuat pada tahun 2006, saintis masih belum menemui cara memprogram semula sel dewasa menjadi sel stem pluripoten.““

Kegunaan Terapi Sel Stem

Pada masa ini, hanya sel stem darah (dipanggil sel hematopoietik) digunakan untuk merawat penyakit. Sel-sel ini terdapat dalam sumsum tulang dan digunakan dalam pemindahan sumsum tulang.

Sel hematopoietik membuat semua jenis sel darah lain, oleh itu sel-sel ini penting dalam mencipta sel-sel baru dalam pesakit kanser yang telah kehilangan sel darah mereka semasa radiasi atau kemoterapi atau mempunyai keadaan genetik, seperti anemia Fanconi, yang menyebabkan sumsum tulang gagal.

Sel stem pluripoten belum lagi digunakan secara terapeutik pada manusia kerana banyak kajian awal haiwan menghasilkan pembentukan tumor pepejal yang luar biasa, dipanggil teratoma. Teratoma diperbuat daripada campuran jenis sel daripada semua lapisan kuman awal.

Kajian haiwan yang lebih terkini telah menggunakan sel pluripoten yang lebih matang dengan kapasiti proliferatif terhad, dengan kejayaan yang lebih besar. Beberapa contoh termasuk:

• Mencipta sel penghasil insulin yang responsif kepada paras glukosa untuk haiwan yang menghidap diabetes
• Mencipta neuron bermielin baharu untuk haiwan yang mengalami kecederaan saraf tunjang akut, dan
• Mencipta sel epitelium retina baharu untuk haiwan yang cacat penglihatan.

Syarikat-syarikat komersial kini sedang berunding dengan FDA mengenai kemungkinan untuk maju ke ujian manusia. Kajian haiwan lain telah dijalankan untuk merawat beberapa penyakit seperti penyakit Parkinson, distrofi otot, dan kegagalan jantung.“”

Rawatan Berpotensi

Penyelidikan sel stem berkembang pesat dan boleh membantu kesihatan anda lebih awal daripada kemudian. Penyelidik menjangkakan bahawa sel stem akan digunakan untuk mencipta tisu baru di otak, jantung, hati, dan banyak organ lain.

Sebagai contoh, satu hari penyedia penjagaan kesihatan mungkin boleh merawat orang yang mempunyai penyakit jantung kronik dengan mengembangkan sel otot jantung yang sihat di makmal dan memindahkannya ke dalam hati yang rosak. Rawatan lain boleh menyasarkan penyakit seperti diabetes jenis 1, kecederaan saraf tunjang, penyakit Alzheimer dan arthritis rheumatoid.

Walaupun kajian haiwan adalah awal, mereka memberikan gambaran yang hebat tentang masa depan penyelidikan sel stem dan potensinya dalam perubatan moden.

Cabaran dalam Penyelidikan Sel Stem

Terapi sel stem telah menjadi topik penyelidikan saintifik yang sangat menjanjikan dan maju, tetapi seperti semua perintis saintifik dan kemajuan perubatan sel stem perlu ditapis untuk kegunaan yang beretika dan selamat. Oleh itu, lebih banyak kajian perlu dilakukan terhadap sel stem sebelum penggunaannya dapat diperluaskan. Cabaran termasuk:

• Para saintis mesti terlebih dahulu memahami sepenuhnya bagaimana sel stem berfungsi dalam model haiwan.
• Kecekapan pembezaan terarah sel stem perlu dipertingkatkan untuk menjadikan sel stem lebih dipercayai dan boleh dipercayai untuk pesakit biasa.
• Pemindahan organ baharu yang berfungsi sepenuhnya yang dibuat oleh terapi sel stem memerlukan penciptaan berjuta-juta sel bekerjasama yang berfungsi dan tepat secara biologi.
• Mengenal pasti dan mengasingkan sel stem daripada tisu pesakit adalah cabaran utama.
• Penolakan oleh sistem imun seseorang adalah penghalang utama kepada kejayaan pemindahan sel stem. Oleh itu, ujian manusia mesti mengesahkan kadar penolakan yang rendah.
• Proses yang lebih cekap untuk mencipta sel stem perlu dibangunkan untuk mengurangkan masalah DNA.
• Komuniti perubatan dan sains mesti menyelaraskan pada skala, syarat penggunaan dan kesan sampingan rawatan sel stem.
• Sesetengah orang mungkin mendapati menggunakan sel stem embrio manusia secara moral dan etika kontroversial.““

Sejauh Manakah Kita?

Walaupun janji terapi sel stem sebagai penawar atau rawatan untuk pelbagai penyakit sangat digembar-gemburkan, lebih banyak kajian perlu dilakukan sebelum ia menjadi pilihan rawatan terapeutik yang berdaya maju. Halangan berikut yang perlu diatasi termasuk:“”

• Keperluan untuk lebih banyak penyelidikan manusia. Genetik tikus dan lelaki berbeza, oleh itu lebih banyak kajian perlu dilakukan tentang perbezaan unik antara biologi selular pluripoten dan multipoten manusia.
• Ciri umum pembahagian sel tanpa had yang dikongsi oleh sel kanser dan sel stem pluripoten mesti difahami dengan lebih baik untuk mengelakkan pembentukan kanser.
• Keupayaan untuk memperoleh sejumlah besar sel yang betul pada peringkat pembezaan yang betul mesti dikuasai.
• Protokol khusus mesti dibangunkan untuk meningkatkan pengeluaran, kemandirian dan penyepaduan sel yang dipindahkan.
• Percubaan klinikal mesti diselesaikan untuk memastikan keselamatan dan keberkesanan terapi sel tstem.

Ramai dalam komuniti sains percaya bahawa kita masih jauh daripada menggunakan terapi sel stem secara rutin, terutamanya memetik kebimbangan kesihatan dan keselamatan, tetapi kemajuan dalam teknologi perubatan boleh mempercepatkan keupayaan penyelidikan saintis yang ingin menjawab soalan-soalan yang berkaitan ini.

Apa yang akan datang?

Membawa prosedur rumit sedemikian kepada penggunaan umum dan meluas memerlukan kerjasama antara disiplin dan antarabangsa. Walaupun penyelidikan sel stem dalam fasa awal ujian klinikal sedang dilakukan di AS Jika anda berminat untuk mencuba terapi ini untuk merawat keadaan tertentu, tanya pembekal penjagaan kesihatan anda tentang ujian yang mungkin tersedia di kawasan anda.