Bolehkah Douching Meningkatkan Risiko HIV?

Terdapat cadangan lama bahawa amalan douching, kedua-dua faraj dan rektum, boleh meningkatkan risiko HIV dengan membuang bakteria yang dipanggil “baik” daripada flora faraj/rektum sambil menyebabkan tekanan pada tisu mukosa rapuh yang melapisi organ ini.

Mungkinkah ini benar? Mungkinkah amalan yang difikirkan untuk meningkatkan kesihatan dan kebersihan diri tanpa disedari meningkatkan risiko HIV tanpa kita sedari?

Kajian Awal Mendorong Perbahasan dan Kekeliruan

Setakat akhir 1990-an, beberapa kajian secara tidak langsung mengaitkan douching dengan HIV dan jangkitan kelamin (STI) yang lain. Kebanyakan kajian ini telah dijalankan di Afrika, di mana ia dicadangkan bahawa douching faraj bukan sahaja meningkatkan risiko vaginosis bakteria sebanyak 60% tetapi lebih kerap dilakukan pada wanita yang mempunyai HIV. Walaupun penyelidik tidak dapat mewujudkan hubungan yang jelas antara HIV dan douching, mereka sangat mencadangkan bahawa potensi penularan adalah tinggi.

Walau bagaimanapun, terdapat beberapa faktor yang menyebabkan pautan yang jelas sukar diwujudkan. Antaranya ialah hakikat bahawa kebanyakan kajian awal dijalankan dalam persekitaran terhad sumber, seperti Afrika, di mana kesihatan umum penduduk dan akses kepada penjagaan sering memaklumkan keputusannya. Kebanyakan penyelidikan juga telah dijalankan di kalangan pekerja seks komersial (CSW), di mana perkaitan antara HIV dan amalan lain (seperti penggunaan kondom, seks dubur, penggunaan dadah) boleh dikatakan telah menyumbang lebih banyak kepada risiko jangkitan daripada douching sendiri.

Lebih-lebih lagi, keputusan daripada percubaan sering bercanggah. Satu kajian di Kenya, sebagai contoh, menyimpulkan bahawa douching faraj dikaitkan dengan penggunaan kondom 1.5 hingga 2.5 kali lebih besar di kalangan CSW jika dibandingkan dengan rakan sejawat mereka yang tidak melakukan douching. Kajian Cina beberapa tahun kemudian menunjukkan sebaliknya, dengan douching faraj dikaitkan dengan penggunaan kondom yang jauh lebih sedikit.

Sifat penyelidikan yang bercanggah hanya menyumbang kepada perdebatan yang berterusan, dengan ramai yang mendakwa bahawa terdapat terlalu banyak kemungkinan spoiler untuk mewujudkan hubungan yang jelas antara HIV dan amalan douching.

Kajian Terkini Memberi Kejelasan Lebih Besar

Menjelang 2012, beberapa kajian yang lebih besar memberikan pandangan yang lebih jelas tentang potensi jangkitan HIV di kalangan mereka yang kerap melakukan douche.

Yang pertama, dijalankan sebagai sebahagian daripada ujian mikrobisida HIV HPTN 035, termasuk 3,099 wanita HIV-negatif aktif secara seksual di Malawi, Afrika Selatan, Zambia, Zimbabwe dan Philadelphia. Menurut penyelidikan, lebih satu pertiga daripada peserta mengalami vaginosis bakteria pada permulaan percubaan, bahagiannya tidak berubah sepanjang tempoh tiga tahun, sama ada di kalangan wanita yang mengamalkan mencuci faraj atau mereka yang tidak.

Dianggap relevan secara statistik, keputusan HPTN 035 secara langsung bercanggah dengan banyak kajian terdahulu yang mencadangkan bahawa vaginosis bakteria—yang dikaitkan dengan peningkatan risiko HIV—mungkin didorong oleh douching faraj.

Kajian kedua yang dijalankan di Los Angeles juga menunjukkan tiada kaitan antara douching faraj atau rektum dan HIV pada wanita. Kajian itu terutamanya kerana 71% daripada peserta melaporkan melakukan hubungan seks dubur, dengan 18% melaporkan hubungan sedemikian sepanjang bulan sebelumnya. (Sek dubur reseptif kekal sebagai aktiviti berisiko tertinggi yang dikaitkan dengan pemerolehan HIV, sebanyak 18 kali lebih besar daripada hubungan faraj.)

HIV dan Douching Rectal pada Lelaki

Kajian terakhir, menyiasat hubungan antara HIV dan douching rektum pada lelaki yang melakukan hubungan seks dengan lelaki (MSM), melukis gambaran yang jauh lebih rumit. Daripada 413 MSM yang mengamalkan douching rektum, 44% mempunyai HIV berbanding hanya 18% daripada mereka yang tidak melakukan douche. Douching juga dikaitkan dengan hampir dua kali ganda bilangan STI dalam kalangan peserta kajian (21% berbanding 11%).

Walaupun, di permukaan, penemuan muncul membimbangkan, para penyelidik dengan cepat menunjukkan bahawa douching rektum, dengan sendirinya, bukanlah punca peningkatan kadar. Sebaliknya, douching rektum mudah dikaitkan dengan amalan yang terkenal untuk meningkatkan risiko HIV, iaitu pasangan seks berganda dan penggunaan dadah rekreasi.

Ringkasnya, antara MSM dalam tinjauan itu, mereka yang melakukan douch mempunyai purata lima pasangan seks dalam tempoh tiga bulan sebelumnya berbanding bukan douchers yang mempunyai dua. Penggunaan dadah secara rekreasi juga dilihat menyumbang kepada peningkatan empat kali ganda dalam penularan HIV jika dibandingkan dengan MSM yang tidak menggunakan dadah.

Berdasarkan data, para penyelidik menyimpulkan bahawa douching rektum lebih merupakan amalan yang dikaitkan dengan aktiviti berisiko tinggi daripada faktor yang berdiri sendiri dan akhirnya bilangan pasangan seks yang memainkan peranan terbesar dalam peningkatan kadar. Malah, kebanyakan penyelidikan hari ini mencadangkan bahawa MSM dengan empat atau lebih pasangan seks dalam tempoh enam bulan mempunyai risiko HIV 32.3% lebih besar tanpa mengira semua faktor tingkah laku lain, termasuk penggunaan alkohol/dadah dan seks tanpa kondom.

Para penyelidik membuat kesimpulan bahawa amalan kebersihan rektum sudah biasa, terutamanya di kalangan MSM, dan tidak mungkin dikaitkan dengan risiko STI.