Fibrosis pulmonari adalah penyakit paru-paru yang jarang dan tidak dapat diubati di mana tisu paru-paru menjadi menebal dan berparut. Tisu parut tidak dapat berfungsi seperti tisu paru-paru biasa dan membawa kepada kehilangan fungsi paru-paru secara progresif.
Lama kelamaan, apabila oksigen memasuki paru-paru, tisu parut tidak dapat membenarkan oksigen memasuki aliran darah. Ini akhirnya membawa kepada kegagalan pernafasan. Dianggarkan 50,000 orang didiagnosis dengan fibrosis pulmonari setiap tahun.
Dalam artikel ini, kami akan meneroka punca dan faktor risiko untuk membangunkan fibrosis pulmonari.
Punca Biasa
Fibrosis Pulmonari Idiopatik
Kira-kira separuh daripada orang yang didiagnosis dengan fibrosis pulmonari mempunyai fibrosis pulmonari idiopatik, bermakna tiada punca yang diketahui. Kantung udara di dalam paru-paru menjadi kaku dan berparut dari masa ke masa, tanpa sebab tertentu. Perjalanan penyakit ini boleh berbeza-beza di kalangan individu, dengan sesetengahnya mempunyai penyakit yang stabil selama beberapa tahun manakala yang lain berkembang dengan cepat.
Fibrosis Pulmonari Keluarga
Fibrosis pulmonari keluarga didiagnosis apabila fibrosis pulmonari berlaku dalam sekurang-kurangnya dua ahli keluarga yang berkaitan. Terdapat beberapa mutasi genetik yang dianggap berpotensi berkaitan dengan punca fibrosis pulmonari keluarga, tetapi kes ini masih boleh dianggap idiopatik juga.
Punca Daripada Gangguan Lain
Mungkin terdapat masalah kesihatan lain yang membawa kepada perkembangan fibrosis pulmonari. Mempunyai sejarah gangguan autoimun (seperti lupus atau arthritis rheumatoid) boleh meningkatkan risiko mendapat fibrosis pulmonari. Penyakit lain, seperti penyakit refluks gastroesophageal, apnea tidur, atau hipertensi pulmonari, boleh meningkatkan risiko.
Genetik
Walaupun penyelidikan masih berterusan, terdapat beberapa gen yang telah dikaitkan dengan perkembangan fibrosis pulmonari. Gen TERC dan TERT didapati terdapat pada kira-kira 15% daripada mereka yang mempunyai fibrosis pulmonari keluarga. Mutasi genetik lain yang didapati dikaitkan dengan perkembangan fibrosis pulmonari adalah lebih jarang berlaku, berlaku dalam kurang daripada 1% dan sehingga 5% kes.
Telah didapati bahawa fibrosis pulmonari boleh berkembang apabila hanya satu salinan gen yang rosak diwarisi daripada ibu bapa. Walau bagaimanapun, mempunyai gen yang rosak ini tidak menjamin bahawa seseorang akan mengalami fibrosis pulmonari. Pada masa ini tidak diketahui mengapa sesetengah orang dengan gen mendapatnya manakala yang lain dengan gen tidak.
Faktor-faktor risiko
Walaupun banyak kali tiada punca spesifik fibrosis pulmonari yang diketahui, terdapat faktor yang boleh meningkatkan risiko seseorang mengalami fibrosis pulmonari.
:max_bytes(150000):strip_icc()/Lung-5204382-final-c081153b04004803af838bfcd0e7233c.jpg)
Baiklah / Mayya Agapova
Merokok
Sejarah menghisap rokok atau produk tembakau lain meningkatkan risiko mendapat fibrosis pulmonari.
Pendedahan Tempat Kerja
Orang yang pernah bekerja dalam industri tertentu, seperti dalam pembinaan, kerja kilang atau pertanian, mungkin pernah terdedah kepada bahan kimia tertentu atau sebatian lain yang meningkatkan risiko. Bahan kimia dan sebatian ini boleh termasuk:
- Asbestos
- acuan
- Jumlah debu yang banyak
- Debu kayu
- silika
- Makanan haiwan
- Najis burung atau sisa ternakan
- Arang
Bekerja di kawasan pengudaraan yang baik atau memakai topeng pernafasan yang sesuai boleh membantu mengurangkan bilangan zarah yang disedut.
Faktor Risiko Perubatan
Sebagai tambahan kepada pendedahan tempat kerja yang digariskan di atas, terdapat faktor risiko lain yang berkaitan dengan perkembangan fibrosis pulmonari:
-
Ubat-ubatan: Ubat-ubatan tertentu boleh meningkatkan risiko, termasuk amiodarone, beberapa ubat kemoterapi dan methotrexate.
-
Sinaran: Pendedahan sebelumnya kepada sinaran boleh meningkatkan risiko.
Walaupun dalam kebanyakan kes tiada punca fibrosis pulmonari yang diketahui, faktor tertentu diketahui meningkatkan risiko anda mengalami keadaan ini. Oleh itu, adalah penting untuk mengelakkan faktor yang berada dalam kawalan anda, seperti berhenti merokok dan mengurangkan pendedahan anda kepada bahan kimia industri tertentu. Jika anda mempunyai sejarah keluarga yang menghidap fibrosis pulmonari, ia boleh menjadi sangat penting untuk kekal sihat yang mungkin. Jika anda mempunyai kebimbangan tentang risiko anda, berbincang dengan pembekal penjagaan kesihatan anda tentang langkah yang boleh anda ambil untuk mengurangkannya.
