Pada masa ini tiada ubat untuk arthritis psoriatik (PsA), sejenis radang sendi yang dikenali untuk menyebabkan keradangan sendi dan kulit. Tetapi rawatan berkesan dalam memperbaiki gejala, termasuk sakit sendi dan bengkak. Rawatan berterusan adalah penting untuk mencegah kerosakan sendi kekal yang diketahui menyebabkan PsA.
Mencari rawatan yang betul untuk PsA boleh menjadi sukar, terutamanya apabila terapi lini pertama, seperti ubat anti-radang bukan steroid (NSAID), dan ubat anti-reumatik pengubahsuai penyakit tradisional (DMARDs), termasuk metotreksat, terbukti tidak berkesan dalam menguruskan gejala dan kesakitan. Penyedia penjagaan kesihatan anda kemudiannya boleh mencadangkan DMARD biologi (biologi), seperti Humira (adalimumab) dan Enbrel (etanercept) jika NSAID dan DMARD tradisional tidak membantu, berhenti bekerja, menyebabkan kesan sampingan yang teruk, menjejaskan kesihatan anda, atau jika anda lebih suka dos ubat yang lebih sedikit.
Biologi ialah kelas ubat terbaru yang digunakan untuk merawat PsA dan pelbagai penyakit autoimun yang lain. Ubat-ubatan ini telah banyak meningkatkan kualiti hidup bagi penghidap PsA. Mereka direka bentuk secara genetik untuk bertindak seperti bahan semula jadi yang biasanya dihasilkan oleh sistem imun. Biologi tidak akan menyembuhkan PsA tetapi ia akan memperlahankan perkembangannya. Kebanyakan biologik diberikan melalui suntikan, biasanya di bawah kulit. Biologi lain boleh disuntik ke dalam vena.
Jenis Biologi
Perencat faktor nekrosis tumor-alfa (TNF-alpha).
- Cimzia (certolizumab pegol)
- Enbrel (etanercept)
- Humira (adalimumab)
- Remicade (infliximab)
- Simponi (golimumab)
- Simponi Aria (golimumab)
Perencat Interleukin 12 dan 23 (IL-12/23).
- Stelara (ustekinumab)
Perencat Interleukin 17 (IL-17).
- Cosentyx (secukinumab)
- Taltz (ixekizumab)
- Siliq (brodalumab)
Perencat sel T
- Orencia (abatacept)
Perencat Interleukin 23 (IL-23).
- Ilumya (tildrakizumab-asmn)
- Skyrizi (risankizumab-rzaa)
- Tremfya (guselkumab)
Berikut ialah sebab anda dan pembekal penjagaan kesihatan anda mungkin mempertimbangkan untuk beralih daripada DMARD tradisional kepada biologi untuk merawat PsA anda yang sederhana hingga teruk.
Kesan sampingan
DMARD, terutamanya methotrexate, terkenal kerana menyebabkan kesan sampingan, termasuk luka mulut, masalah gastrousus, keletihan, pengurangan sel darah putih dan fungsi hati yang tidak normal. Biologi, sebaliknya, berfungsi secara selektif, yang bermaksud ia akan menyebabkan lebih sedikit kesan sampingan.
Ini bukan untuk mengatakan bahawa biologi tidak menyebabkan kesan sampingan. Malah, kesan sampingan yang paling biasa dengan penggunaan biologi ialah:
- Tempat suntikan kemerahan dan ruam
- Peningkatan risiko untuk jangkitan serius, termasuk tuberkulosis—jangkitan paru-paru yang sangat serius
-
Gejala seperti lupus, termasuk sakit otot dan sendi, keguguran rambut, dan demam
Walaupun jarang berlaku, biologi juga dikaitkan dengan gangguan dan komplikasi neurologi yang serius, termasuk multiple sclerosis (MS) dan keradangan saraf mata. Sesiapa yang mengambil biologi boleh menjalani pemantauan yang kerap, termasuk ujian enzim hati dan kiraan darah.
Biologi tidak sesuai untuk semua orang. Orang yang mempunyai jangkitan aktif dan sistem imun yang terjejas tidak boleh menggunakan bahan biologi. Orang yang mempunyai masalah jantung, MS, atau sejarah keluarga MS harus mengelakkan biologi perencat TNF—biologi yang menyasarkan protein faktor nekrosis tumor (TNF) yang dibuat oleh sel darah putih dan bertanggungjawab untuk menggalakkan keradangan.
Jika anda mengambil DMARD dan kesan sampingannya teruk dan keras, mungkin idea yang baik untuk berbincang dengan pengamal anda tentang beralih kepada biologi. Penyedia penjagaan kesihatan anda mungkin mengesyorkan menurunkan dos DMARD dan menambah rawatan biologi, yang boleh membantu mengurangkan kesan sampingan.
Tindak balas Rawatan Sedikit atau Tiada
Sepanjang 20 tahun yang lalu, banyak biologi telah muncul menawarkan harapan untuk orang yang tidak mendapat bantuan daripada DMARD tradisional. Penyelidikan menunjukkan bahawa biologi adalah lebih berkesan daripada DMARD tradisional dalam menangani gejala, meningkatkan fungsi dan kualiti hidup, dan mengurangkan kerosakan sendi pada penghidap PsA.
Satu kajian 2019 tentang orang yang mengambil secukinumab biologi untuk merawat PsA mendapati bahawa mereka yang mengambil ubat itu mempunyai “kadar pemberhentian yang lebih rendah, kegigihan yang lebih tinggi dan pematuhan yang lebih tinggi” kepada rawatan berbanding pesakit yang menerima terapi lain.
Satu tinjauan komprehensif 2014 melihat hasil daripada 108 kajian terhadap penghidap artritis reumatoid, satu lagi arthritis radang yang menyebabkan keradangan seluruh badan pada sendi, kulit dan organ dalaman. Kajian itu melibatkan orang yang diberi biologi sahaja, methotrexate sahaja, atau gabungan kedua-duanya. Peserta kajian dinilai selepas enam bulan rawatan. Para penyelidik dapat menyimpulkan bahawa biologi adalah berkesan dalam mengurangkan kesakitan dan keradangan dengan peningkatan terbesar pada orang yang menggunakan gabungan kedua-dua biologi dan DMARD tradisional.
Satu kajian 2011 bertujuan untuk menilai keselamatan adalimumab atau cyclosporine—dua jenis biologik yang berbeza—sebagai monoterapi atau terapi gabungan pada penghidap PsA. Para penyelidik kajian itu mendapati bahawa rawatan gabungan bukan sahaja selamat tetapi juga berkesan dalam memberikan peningkatan gejala yang ketara pada orang yang mempunyai PsA, terutamanya mereka yang sebelum ini tidak mendapat bantuan daripada metotreksat.
Penyelidik, pakar klinik dan agensi kawal selia nampaknya bersetuju bahawa terapi gabungan untuk PsA masuk akal.
Gejala Baru
Gejala baharu atau peningkatan dalam suar (tempoh aktiviti penyakit tinggi) boleh bermakna pelan rawatan semasa anda tidak berfungsi. Bercakap dengan pembekal penjagaan kesihatan anda tentang menukar rawatan jika gejala semasa menjadi lebih teruk atau jika anda mengalami gejala baru.
Gejala baru atau semakin teruk mungkin termasuk:
- Sakit belakang dan kekakuan
- Sakit pada sendi yang berbeza
- Kuku rosak
- Keradangan usus, yang termasuk najis berdarah dan cirit-birit yang kerap
- Jari tangan dan kaki bengkak
- Keradangan mata, sakit, kemerahan, atau penglihatan kabur
- Keletihan yang teruk
Penyedia penjagaan kesihatan anda juga mungkin mencadangkan rawatan biologi jika sinar-X mula menunjukkan bukti kerosakan sendi atau jika ultrasound mendedahkan keradangan aktif.
Lebih sedikit Dos
Bercakap dengan pembekal penjagaan kesihatan anda tentang pilihan dan jadual anda semasa anda berdua merangka pelan rawatan. Sesetengah rawatan PsA boleh didapati dalam bentuk pil dan mesti diambil setiap hari. Sesetengah biologi diambil seminggu sekali, setiap dua minggu, atau sebulan sekali. Stelara (ustekinumab), biologi yang boleh disuntik, perlu disuntik setiap 12 minggu selepas dua dos pertama.
Jika anda lebih suka rawatan yang lebih sedikit, anda harus bertanya kepada pembekal penjagaan kesihatan anda tentang pilihan anda.
PsA ialah penyakit kronik jangka panjang dan kualiti hidup anda akan bergantung pada pelan rawatan lengkap anda, termasuk perubahan gaya hidup dan ubat-ubatan. Jika anda mendapati anda tidak berpuas hati dengan rawatan semasa anda atau jika anda merasakan rawatan tidak membantu, berbincang dengan pembekal penjagaan kesihatan anda tentang menukar ubat. Terdapat pelbagai jenis biologi yang diluluskan untuk rawatan PsA dan banyak lagi yang sedang dalam perancangan, jadi anda mempunyai dan akan terus mempunyai banyak pilihan.
