Masalah perut yang menyebabkan sesak nafas

Ramai orang beranggapan bahawa sesak nafas selalu datang dari paru-paru atau jantung. Penyakit paru-paru dan penyakit jantung memang punca biasa. Walau bagaimanapun, beberapa masalah perut dan saluran penghadaman atas juga boleh membuatkan anda berasa tidak boleh bernafas dengan selesa. Dalam sesetengah kes, masalah perut menimbulkan tekanan pada paru-paru, merengsakan saraf yang menjejaskan pernafasan, atau mencetuskan gejala yang meniru gangguan jantung atau paru-paru.

Memahami hubungan antara perut dan pernafasan boleh membantu anda mengenal pasti punca dan mengetahui bila anda memerlukan rawatan perubatan.

Bolehkah masalah perut menyebabkan sesak nafas?

Ya, beberapa masalah perut dan saluran penghadaman atas boleh menyebabkan sesak nafas atau menimbulkan sensasi sukar bernafas.

Sistem pencernaan dan sistem pernafasan duduk berdekatan antara satu sama lain di dalam dada dan perut. Sesetengah masalah perut boleh menolak ke atas terhadap diafragma, atau mengurangkan keupayaan paru-paru untuk mengembang sepenuhnya, atau menyebabkan ketidakselesaan dada yang dirasakan seperti kesukaran bernafas, atau mencetuskan keradangan atau refleks saraf yang menjejaskan pernafasan, atau membawa kepada komplikasi teruk yang menjejaskan secara langsung paru-paru.

Diafragma adalah otot besar yang memisahkan dada dari perut. Otot ini memainkan peranan utama dalam pernafasan. Apa-apa sahaja yang mengganggu pergerakan diafragma boleh menyebabkan pernafasan berasa lebih sukar.

Masalah perut yang menyebabkan sesak nafas

1. Penyakit refluks gastroesophageal

Penyakit refluks gastroesophageal berkembang apabila asid perut berulang kali mengalir ke belakang ke dalam esofagus.

Beberapa faktor meningkatkan risiko mengembangkan penyakit ini:

• Obesiti
• Kehamilan
• Hernia hiatal
• Menghisap tembakau
• Makan makanan besar
• Makanan berlemak
• Kelemahan sfingter esofagus bawah.

Sfinkter esofagus bawah adalah cincin otot antara esofagus dan perut. Otot ini biasanya menghalang kandungan perut daripada bergerak ke atas.

Pada orang yang mengalami penyakit refluks gastroesophageal, asid perut boleh sampai ke kerongkong dan saluran pernafasan. Pendedahan asid ini boleh merengsakan saluran pernafasan dan menyebabkan batuk, semput, sesak di dada, atau sesak nafas.

Kerengsaan asid juga boleh mencetuskan refleks yang menyebabkan saluran udara menyempit.

Sesetengah orang mengalami ketidakselesaan dada yang teruk akibat refluks asid. Ketidakselesaan dada ini boleh menyebabkan pernafasan berasa sukar walaupun fungsi paru-paru kekal normal.

Mendiagnosis dan merawat penyakit refluks gastroesophageal

Doktor selalunya bermula dengan:

• Sejarah perubatan
• Kajian simptom
• Pemeriksaan fizikal.

Ujian tambahan mungkin termasuk:

• Endoskopi atas
• Pemantauan asid esofagus
• Ujian tekanan esofagus.

Rawatan selalunya termasuk:

• Pengurangan berat badan jika perlu
• Elakkan makan makanan besar
• Elakkan makan sebelum tidur
• Meninggikan kepala katil
• Berhenti merokok.

Ubat untuk rawatan mungkin termasuk:

• Ubat antasid
• Ubat penghalang reseptor histamin-2
• Ubat perencat pam proton.

Kes yang teruk mungkin memerlukan pembedahan.

2. Hernia hiatal

Hernia hiatal berlaku apabila sebahagian perut bergerak ke atas melalui lubang di diafragma.

Faktor-faktor yang meningkatkan risiko hernia hiatal adalah:

• Penuaan
• Obesiti
• Peningkatan tekanan perut
• Kehamilan
• Batuk kronik.

Hernia hiatal yang besar boleh menduduki ruang di dalam dada.

Anjakan perut ini boleh memampatkan tisu paru-paru berdekatan, mengehadkan pergerakan diafragma, atau menyebabkan refluks asid yang merengsakan saluran udara.

Hernia hiatal yang sangat besar boleh menghasilkan masalah pernafasan yang ketara, terutamanya selepas makan.

Mendiagnosis dan merawat hernia hiatal

Untuk mendiagnosis, doktor boleh menggunakan:

• Ujian pengimejan dada
• Kajian kontras gastrousus atas
• Endoskopi atas
• Imbasan tomografi berkomputer.

Rawatan bergantung kepada keterukan.

Doktor boleh mengesyorkan:

• Makan makanan yang lebih kecil
• Pengurangan berat badan
• Ubat pengurangan asid.

Hernia bergejala besar sering memerlukan pembaikan pembedahan.

3. Kembung perut yang teruk dan kembung perut

Gas yang berlebihan, pengosongan perut yang lewat, halangan usus, atau gangguan pencernaan lain boleh menyebabkan pembesaran perut yang ketara.

Penyebab biasa termasuk:

• Udara yang ditelan
• Intoleransi makanan
• Sembelit yang teruk
• Gastroparesis
• Halangan usus.

Gastroparesis adalah gangguan di mana perut mengosongkan secara luar biasa perlahan-lahan.

Apabila perut atau usus menjadi sangat besar, kandungan perut menolak ke atas terhadap diafragma. Tekanan ke atas ini boleh mengurangkan pengembangan paru-paru, meningkatkan usaha yang diperlukan untuk bernafas, mewujudkan sensasi sesak nafas.

Gejala sering menjadi lebih teruk selepas makan.

Mendiagnosis dan merawat

Untuk mendiagnosis, doktor boleh menggunakan:

• Pemeriksaan fizikal
• Ujian pengimejan perut
• Ujian darah
• Kajian pengosongan gastrik
• Endoskopi.

Rawatan menyasarkan punca asas.

Rawatan mungkin termasuk:

• Perubahan pemakanan
• Rawatan sembelit
• Ubat-ubatan yang meningkatkan pengosongan perut
• Pembedahan untuk halangan usus.

4. Ulser perut dengan komplikasi

Ulser perut (ulser gastrik) adalah luka terbuka pada lapisan perut yang disebabkan oleh hakisan asid. Penyebab umum ulser perut adalah:

• Jangkitan dengan Helicobacter pylori
• Penggunaan jangka panjang ubat anti-radang bukan steroid, seperti ibuprofen dan naproxen.

Kebanyakan ulser yang tidak rumit tidak menyebabkan sesak nafas, tetapi komplikasi boleh menyebabkan.

Pendarahan yang teruk boleh menyebabkan anemia. Anemia mengurangkan penghantaran oksigen ke tisu. Pengurangan ini memaksa badan untuk meningkatkan usaha pernafasan.

Ulser berlubang juga boleh menyebabkan sakit perut yang teruk dan kesusahan yang menjejaskan pernafasan.

Mendiagnosis dan merawat

Doktor boleh melakukan:

• Endoskopi atas
• Ujian darah
• Ujian untuk jangkitan Helicobacter pylori.

Rawatan mungkin termasuk:

• Antibiotik untuk merawat jangkitan Helicobacter pylori
• Ubat perencat pam proton
• Berhenti mengambil ubat yang menyebabkan ulser apabila boleh.

Pembedahan kecemasan mungkin diperlukan untuk perforasi atau pendarahan yang tidak terkawal.

5. Kanser perut

Kanser perut berkembang apabila sel-sel abnormal tumbuh secara tidak terkawal dalam lapisan perut.

Faktor-faktor yang meningkatkan risiko kanser perut adalah:

• Jangkitan Helicobacter pylori
• Menghisap tembakau
• sejarah keluarga
• Faktor pemakanan tertentu.

Pendarahan kronik boleh menyebabkan anemia.

Kanser lanjutan boleh:

• Merebak ke paru-paru
• Menyebabkan pengumpulan cecair di sekeliling paru-paru
• Menyebabkan penurunan berat badan dan kelemahan yang teruk.

Mana-mana komplikasi ini boleh menyebabkan sesak nafas.

Mendiagnosis dan merawat

Untuk mendiagnosis, doktor sering melakukan:

• Endoskopi atas dengan biopsi
• Pengimejan tomografi berkomputer
• Ujian makmal.

Rawatan mungkin termasuk:

• Pembedahan
• Kemoterapi
• Terapi sinaran
• Terapi yang disasarkan.

Rawatan bergantung pada peringkat kanser dan kesihatan keseluruhan.

Bagaimanakah kita boleh mengetahui sama ada sesak nafas disebabkan oleh masalah perut atau tidak?

Tiada gejala boleh menolak sepenuhnya gangguan jantung atau paru-paru. Walau bagaimanapun, beberapa petunjuk mungkin mencadangkan punca dari sistem pencernaan.

Ciri-ciri yang mungkin menunjukkan masalah perut termasuk:

• Gejala muncul selepas makan.
• Gejala bertambah teruk apabila anda berbaring.
• Pedih ulu hati mengiringi kesukaran bernafas.
• Belching melegakan gejala, termasuk kesukaran bernafas.
• Kembung perut berlaku pada masa yang sama dengan kesukaran bernafas.
• Anda mempunyai rasa kenyang sebelum mengalami kesukaran bernafas.
• Pernafasan bertambah baik apabila tekanan perut berkurangan.

Sebagai contoh, seseorang yang mengalami kembung perut yang teruk mungkin menyedari bahawa pernafasan menjadi sukar selepas makan besar dan bertambah baik selepas mengeluarkan gas.

Bagaimanakah kita boleh mengetahui sama ada sesak nafas disebabkan oleh masalah jantung?

Ciri-ciri yang mungkin mencadangkan masalah jantung termasuk:

• Tekanan dada semasa melakukan senaman
• Sakit merebak ke lengan, leher, rahang atau belakang
• Bengkak kaki
• Gejala yang semakin teruk semasa aktiviti fizikal
• Peningkatan berat badan yang cepat daripada pengekalan cecair
• Kesukaran bernafas apabila baring
• Bangun tiba-tiba pada waktu malam kerana kesukaran bernafas.

Penyebab yang mungkin termasuk:

• Kegagalan jantung
• Penyakit arteri koronari
• Gangguan injap jantung
• Gangguan irama jantung.

Bagaimanakah kita boleh mengetahui sama ada sesak nafas disebabkan oleh masalah paru-paru?

Ciri-ciri yang mungkin mencadangkan masalah paru-paru termasuk:

• Batuk yang berterusan
• berdehit
• Demam
• Pengeluaran kahak
• Pendedahan kepada jangkitan pernafasan
• Sejarah merokok
• Gejala yang bertambah teruk semasa bersenam.

Penyebab yang mungkin termasuk:

• Asma
• Penyakit pulmonari obstruktif kronik
• Pneumonia
• Embolisme pulmonari.

Kerana sesak nafas boleh menjadi gejala penyakit yang mengancam nyawa, mula-mula anda tidak boleh menganggap bahawa ia adalah disebabkan oleh masalah perut. Sesetengah keadaan serius pada mulanya hanya menghasilkan simptom ringan, contohnya: serangan jantung, embolisme pulmonari, kegagalan jantung, radang paru-paru teruk atau serangan asma yang teruk. Oleh itu, doktor biasanya menilai jantung dan paru-paru dengan teliti sebelum membuat kesimpulan bahawa masalah perut adalah puncanya.

Bilakah anda perlu mendapatkan rawatan perubatan untuk sesak nafas?

Anda mesti mendapatkan rawatan perubatan dengan segera jika anda mempunyai salah satu daripada tanda berikut:

• Sesak nafas menjadi teruk
• Kesukaran bernafas secara tiba-tiba
• Sakit dada atau tekanan dada
• Bibir biru atau hujung jari biru
• Pengsan
• Kekeliruan
• Gejala yang semakin teruk
• Batuk darah.

Anda juga harus mendapatkan penilaian perubatan jika:

• Sesak nafas terus kembali
• Gejala berterusan selama lebih daripada 3-4 hari
• Kesukaran bernafas mengganggu aktiviti harian
• Anda mengalami penurunan berat badan yang tidak dapat dijelaskan
• Anda mempunyai anemia
• Anda mengalami pedih ulu hati yang berterusan atau kesukaran menelan
• Anda mengalami sakit perut yang teruk.