Apakah kebimbangan dan risiko khusus yang dihadapi oleh wanita?
Wanita dan lelaki sama-sama terjejas oleh arthritis psoriatik tetapi berbeza dengan ketara dalam beberapa cara utama. Bukan sahaja wanita mempunyai kelemahan khusus untuk mengembangkan arthritis psoriatik, tetapi mereka juga cenderung mempunyai hasil yang lebih buruk.“Para saintis tidak pasti sepenuhnya mengapa ini dan, setakat ini, telah menawarkan beberapa garis panduan tentang cara menguruskan penyakit ini dengan lebih baik pada wanita.
:max_bytes(150000):strip_icc()/pregnant-woman-talking-to-doctor-82136315-50cf84b078bb470fbc00557767f2ca0b.jpg)
simptom
Artritis psoriatik tergolong dalam kelas penyakit yang dikenali sebagai spondyloarthropathies, ciri utamanya termasuk keradangan dan sakit sendi. Berkenaan dengan arthritis psoriatik secara khusus, lokasi penglibatan sendi berbeza dengan ketara mengikut jantina.
Secara perbandingan:
| Seks | Kemungkinan Manifestasi Penyakit | Penglibatan |
|---|---|---|
| perempuan | Penyakit poliartikular periferi (artritis pada sendi-sendi kaki) | Tangan, pergelangan tangan, kaki, dan buku lali; lutut, siku, dan pinggul juga mungkin |
| Lelaki | Penyakit paksi, aka psoriatic spondylitis (arthritis di dalam dan sekitar tulang belakang) | Kekakuan dari leher ke tulang ekor, tetapi paling kerap menjejaskan tulang belakang bawah (lumbar) |
Perkembangan Penyakit
Walaupun lelaki dengan arthritis psoriatik cenderung mengalami kerosakan sendi yang lebih besar, wanita biasanya akan mengalami gejala yang lebih teruk secara keseluruhan. Ini dibuktikan sebahagiannya oleh kajian 2015 dalam Journal of Rheumatology di mana penyiasat memantau 72 lelaki dan wanita dengan arthritis psoriatik untuk tempoh lima tahun.“Mereka mendapati bahawa:
- Lelaki cenderung untuk menunjukkan bukti kerosakan sendi pada X-ray jauh lebih awal daripada wanita.
- Wanita mempunyai bilangan sendi terjejas yang lebih tinggi.
- Wanita mempunyai simptom yang lebih teruk, termasuk sakit, keletihan, dan dactylitis (jemari atau jari kaki yang bengkak, berbentuk sosej).
- Wanita mempunyai skor kualiti hidup yang lebih rendah.
- Wanita mempunyai ketidakupayaan kerja yang lebih besar.
- Lelaki mempunyai tindak balas yang lebih baik terhadap rawatan dan peluang yang lebih baik untuk pengampunan penyakit.
Walaupun persepsi kesakitan mungkin memainkan peranan dalam perbezaan ini memandangkan subjektiviti beberapa ujian, ekspresi fisiologi penyakit itu jelas ditandakan antara jantina. Kajian lanjut diperlukan untuk menentukan sama ada dan bagaimana hormon, gen, dan faktor lain menyumbang kepada perbezaan ini.
Kehamilan
Kehamilan bukan sahaja mempengaruhi risiko permulaan penyakit dan suar, tetapi ia mempengaruhi bagaimana psoriatic arthritis mesti diurus dan dirawat. Menurut kajian 2015 dalam Annals of Brazilian Dermatology:“”
- Satu daripada empat wanita mengalami gejala yang semakin teruk semasa hamil.
- Antara 40% dan 90% wanita akan mengalami gejala yang lebih teruk dalam tempoh selepas bersalin (selepas bersalin).
- Bagi 30% hingga 40% wanita dengan PsA, gejala sendi pertama kali muncul dalam tempoh selepas bersalin.
- Perubahan dalam rawatan selalunya diperlukan semasa kehamilan, termasuk mengelakkan ubat-ubatan seperti methotrexate, cyclosporine, acitretin, dan Stelara (ustekinumab).
Malah terdapat bukti bahawa arthritis psoriatik boleh secara langsung atau tidak langsung meningkatkan risiko diabetes semasa hamil dan kemurungan selepas bersalin.
Merokok dan Alkohol
Kedua-dua merokok dan alkohol adalah faktor risiko untuk arthritis psoriatik. Walaupun terdapat sedikit kajian untuk menilai perbezaan risiko antara lelaki dan wanita, beberapa kajian berkualiti tinggi telah dapat mencirikan risiko pada wanita secara khusus.
Ini termasuk kajian 2011 dalam Annals of the Rheumatic Diseases yang mengkaji sejarah perubatan 84,874 jururawat wanita di Amerika Syarikat.“Menurut kajian itu, bekas perokok mempunyai risiko 50% lebih besar untuk mendapat psoriatic arthritis berbanding bukan perokok, manakala perokok semasa mempunyai tidak kurang daripada tiga kali ganda peningkatan risiko penyakit itu.
Begitu juga, kajian 2016 dalam Journal of Rheumatology mendedahkan bahawa penggunaan alkohol yang berlebihan dikaitkan dengan risiko arthritis psoriatik yang lebih tinggi pada wanita Amerika.“”
Menurut kajian itu, minum 15.0 hingga 29.9 gram alkohol setiap hari (kira-kira satu setengah hingga tiga minuman) meningkatkan risiko arthritis psoriatik sebanyak 43%, manakala minum lebih daripada 30 gram meningkatkan risiko lebih daripada 400%.
Faktor Lain
Faktor risiko lain telah dikenal pasti dalam beberapa tahun kebelakangan ini yang sama ada meningkatkan risiko arthritis psoriatik pada wanita atau menimbulkan keadaan komorbid (berlaku bersama). Antara beberapa penemuan utama:
- Sejarah batu karang meningkatkan risiko wanita mengalami psoriasis dengan arthritis psoriatik tidak kurang daripada 400%, menurut kajian 2015 dalam British Journal of Dermatology.““
-
Hiperkolesterolemia (kolesterol tinggi) dikaitkan dengan 58% risiko arthritis psoriatik pada wanita berbanding set wanita yang sepadan dengan kolesterol normal, menurut kajian 2013 dalam Arthritis & Rheumatism.“”
- Wanita dengan arthritis psoriatik mempunyai kehilangan mineral tulang yang lebih besar dan risiko patah tulang osteoporosis yang lebih tinggi daripada set wanita tanpa penyakit yang sepadan, menurut kajian 2011 dalam Penyelidikan & Terapi Arthritis.“Mereka juga jauh lebih berkemungkinan untuk mengalami sindrom metabolik.
-
Gangguan temporomandibular adalah lebih biasa pada orang dengan arthritis psoriatik daripada populasi umum, menurut kajian 2015 dalam Jurnal Antarabangsa Sains Perubatan.“Wanita, secara amnya, jauh lebih terjejas oleh gangguan temporomandibular daripada lelaki.
Kesan Emosi
Laporan daripada Yayasan Psoriasis Kebangsaan (NPF) menunjukkan dengan tegas bahawa kesan emosi arthritis psoriatik adalah lebih besar pada wanita berbanding lelaki. Ini mungkin disebabkan oleh tekanan masyarakat untuk “menghayati” definisi kecantikan tertentu yang ramai wanita terjejas. Kebimbangan tentang penampilan anda dan cara orang lain menganggap anda boleh menjejaskan keyakinan diri dan hubungan interpersonal anda.
Selain itu, tekanan yang dikaitkan dengan penyakit ini boleh menjejaskan kesihatan mental anda dengan ketara, meningkatkan risiko penyalahgunaan alkohol, kemurungan, penambahan berat badan dan merokok. Laporan NPF mencadangkan bahawa tidak kurang daripada 60% wanita dengan penyakit psoriatik melaporkan kualiti hidup yang berkurangan akibat gejala kronik atau berulang.
Jika anda tertekan atau tidak dapat mengatasinya, adalah penting untuk bercakap dengan pembekal penjagaan kesihatan anda dan mendapatkan bantuan daripada profesional kesihatan mental. Melakukannya bukan sahaja boleh meningkatkan keadaan fikiran anda tetapi mengurangkan risiko suar anda.
