Kompleks Demensia AIDS

Kompleks demensia AIDS (ADC), juga dikenali sebagai HIV encephalopathy, adalah gangguan neurologi yang disebabkan secara langsung oleh HIV. Ia adalah keadaan yang diklasifikasikan oleh Pusat Kawalan dan Pencegahan Penyakit (CDC) sebagai keadaan yang mentakrifkan AIDS dan dicirikan oleh kemerosotan fungsi kognitif, motor dan tingkah laku, yang gejalanya boleh termasuk:

• Masalah ingatan dan tumpuan
• Tindak balas emosi dan/atau intelek yang berkurangan
• Perubahan tingkah laku yang ketara
• Kekuatan/kelemahan yang berkurangan
• Kehilangan kemahiran motor halus (cth gegaran, kekok)
• Kehilangan mobiliti progresif
• Demensia

Demensia ditakrifkan sebagai mengalami gangguan berterusan proses mental yang ditandai dengan perubahan personaliti, gangguan ingatan, dan penaakulan terjejas.

Punca AIDS Dementia

ADC biasanya berlaku dalam penyakit lanjut apabila kiraan CD4 pesakit di bawah 200 sel/μl dan biasanya disertai dengan viral load yang tinggi.

Tidak seperti kebanyakan keadaan yang mentakrifkan AIDS, ADC bukanlah jangkitan oportunistik setakat keadaan itu disebabkan oleh HIV itu sendiri. Penyelidikan menunjukkan bahawa sel darah putih yang dijangkiti HIV yang dipanggil makrofaj dan sel saraf yang dipanggil mikroglia merembeskan neurotoksin yang memberi kesan buruk kepada tisu saraf yang sedang berkembang dan matang. Lama kelamaan, ini boleh mengakibatkan kemerosotan fungsi sinaptik (iaitu penghantaran maklumat antara neuron), serta secara tidak langsung mendorong kematian sel dalam neuron.

Mendiagnosis dan Merawat Demensia AIDS

Tiada ujian tunggal yang boleh mengesahkan diagnosis ensefalopati HIV. Diagnosis dibuat sebahagian besarnya dengan pengecualian, menolak kemungkinan punca kemerosotan yang lain. Penilaian penuh mesti dibuat oleh doktor yang berpengalaman, memeriksa sejarah pesakit, ujian makmal (cth. lumbar puncture), imbasan otak (MRI, CT scan), dan semakan apa yang dipanggil “ciri peringkat.”

Ciri peringkat menentukan keterukan kemerosotan pada skala 0 hingga 4, seperti berikut:

• Peringkat 0: Fungsi motor dan mental normal.
• Peringkat 0.5: Disfungsi minimum dengan gaya berjalan dan kekuatan normal. Seseorang boleh bekerja dan melakukan rutin harian yang tetap.
• Peringkat 1: Kemerosotan fungsi kemahiran motor dan/atau mental. Seseorang masih boleh berjalan tanpa bantuan dan menjalankan semua kecuali tugas harian yang paling mencabar.
• Peringkat 2: Tidak boleh bekerja dan menghadapi masalah menghadapi aspek kehidupan seharian yang lebih sukar. Walau bagaimanapun, orang itu masih boleh menjaga dirinya sendiri dan boleh berjalan (walaupun kadang-kadang dengan bantuan satu prop).
• Peringkat 3: Ketidakupayaan mental dan/atau motor utama. Seseorang tidak dapat menjaga dirinya sendiri.
• Peringkat 4: Berhampiran keadaan vegetatif.

Walaupun manifestasi ADC yang lebih teruk telah menurun dengan ketara sejak kemunculan terapi antiretroviral gabungan (ART), gangguan neurokognitif ringan masih dilihat pada kira-kira 30% daripada mereka yang mempunyai HIV tanpa gejala dan 50% daripada mereka yang mempunyai AIDS.

Secara amnya, risiko untuk ADC dilihat lebih tinggi pada individu yang tidak mencapai penindasan virus, walaupun ia boleh berterusan dalam tiga hingga 10% daripada mereka yang mempunyai virus terkawal sepenuhnya. Adalah dicadangkan bahawa campur tangan ART awal mungkin melambatkan atau mengurangkan risiko ADC.

Bagi mereka yang mempunyai masalah neurokognitif yang boleh dikaitkan, rawatan dengan ubat yang dipanggil dolutegravir pada masa ini disyorkan kerana ia sangat berkesan dalam menembusi sistem saraf pusat.

Juga dikenali sebagai:

• Ensefalopati HIV
• Gangguan neurokognitif berkaitan HIV (TANGAN)
• Demensia berkaitan HIV (HAD)