Memahami Sel Darah Putih dan Jenis Kekebalan

Sistem imun kita, atau imuniti kita, adalah mekanisme yang melindungi badan kita daripada bahan berbahaya, mikroorganisma asing, dan juga kanser. Walaupun pada asalnya sistem imun kita dikaji dari segi peranannya dalam mencegah jangkitan, pemahaman kita telah berkembang dan membawa kepada pandangan yang lebih luas tentang pemindahan sel stem darah dan sumsum, pemindahan darah, kanser dan genetik. Sel darah putih (WBC) kita adalah sebahagian daripada sistem imun kita dan memainkan peranan prolifik dalam kanser darah dan sumsum. Sebenarnya, perkataan leukemia bermaksud “darah putih,” kerana ia berkaitan dengan pengeluaran sel darah putih yang berlebihan.

Fungsi Sistem Imun

Sistem imun mempunyai empat fungsi utama:

• Perlindungan terhadap mikroorganisma asing seperti bakteria, virus, parasit, dan kulat
• Homeostasis (keseimbangan badan) melalui penyingkiran sel-sel yang haus atau mati
• Pengawasan dan penyingkiran sel mutan
• Kawal selia melalui peningkatan dan penindasan tindak balas imun

Sistem imun mampu menjalankan fungsi ini terutamanya melalui keupayaannya untuk membezakan antara sel diri (bahagian badan) dan bukan diri (organisma penceroboh seperti bakteria, kulat, dan virus, atau toksin). Ia menentukan ini oleh antigen, atau protein, pada permukaan sel. Sel-sel dengan antigen yang sistem imun mengiktiraf sebagai diri dibiarkan sahaja, manakala sel antigen bukan diri akan menggunakan imuniti kita, yang akan bertindak balas dengan merekrut, mengaktifkan dan menggerakkan sel darah putih yang sesuai ke lokasi ancaman. Salah satu masalah dengan sel kanser ialah mereka telah menemui cara untuk menyamar supaya kelihatan seperti diri sendiri.

Jenis Kekebalan

Dua jenis asas keimunan ialah keimunan semula jadi dan diperolehi. Sesetengah sel darah putih kita memainkan peranan dalam imuniti semula jadi, yang lain dalam imuniti yang diperolehi, manakala sesetengahnya terlibat dalam kedua-duanya.

Kekebalan Semula Jadi

Imuniti semula jadi adalah tindak balas pertama yang tidak spesifik kepada sebarang pelanggaran badan kita. Kita dilahirkan dengan imuniti semula jadi. Imuniti semula jadi dijalankan oleh empat mekanisme: halangan mekanikal, halangan kimia, demam, dan fagositosis atau keradangan.

• Halangan mekanikal termasuk kulit dan membran yang melapisi mulut, hidung, saluran pernafasan, saluran kencing dan organ gastrousus kita. Apabila ini utuh, ia memberikan penghalang fizikal terhadap kemasukan toksin dan organisma berbahaya.

• Halangan kimia termasuk peluh, air mata, air liur, asid perut, lendir, dan cecair lain yang dirembeskan oleh badan. Ini menghalang penceroboh asing dengan menjadikan persekitaran tidak mesra kepada mereka. Sebagai contoh, halangan kimia boleh menjadikan tisu terlalu berasid atau melekit dan dengan itu menghalang organisma atau toksin daripada melekat dan menghuni badan.

• Demam membantu badan mempertahankan diri daripada bakteria dan virus yang sensitif terhadap suhu yang melampau. Penceroboh ini mengeluarkan bahan yang mencetuskan badan untuk meningkatkan suhunya. Jenis organisma ini tidak boleh bertolak ansur dengan suhu tinggi untuk jangka masa yang panjang. (Inilah sebabnya sekarang disyorkan untuk meninggalkan demam rendah sahaja dengan selsema dan selesema – melainkan anda tidak selesa – kerana ia adalah salah satu cara badan kita melawan jangkitan tersebut.)

• Keradangan berlaku apabila halangan mekanikal dan kimia kepada penceroboh asing telah gagal. Sambutan sangat cepat, tetapi juga sangat singkat. Ini adalah tindak balas yang tidak spesifik, iaitu, badan anda tidak perlu pernah terdedah kepada penceroboh ini sebelum bertindak balas terhadapnya. Keradangan dimulakan dan dikawal oleh WBC fagosit, seperti leukosit polimorfonuklear atau “granulosit” — neutrofil, monosit, makrofaj, eosinofil, basofil dan sel pembunuh semulajadi. Neutrofil menyerang organisma seperti bakteria dan kulat dan mungkin meninggalkan darah untuk tisu semasa tindak balas keradangan. Basofil memulakan tindak balas keradangan terhadap antigen persekitaran, manakala eosinofil mempertahankan badan daripada parasit. Sel pembunuh semulajadi menggunakan bahan kimia yang kuat untuk membunuh sel yang dijangkiti apabila bersentuhan. Makrofaj bertindak sebagai sel pemusnah dalam tisu, manakala monosit melaksanakan peranannya dalam aliran darah. Sebaik sahaja makrofaj mencerna penceroboh asing, ia membentangkan butiran tentang organisma itu kepada T-limfosit dan membantu merekrut sistem imun yang diperoleh.

Kekebalan yang Diperolehi

Imuniti yang diperolehi, juga dipanggil imuniti adaptif, ialah tindak balas imun yang dipelajari kepada penceroboh asing tertentu. Sebaik sahaja badan terdedah kepada antigen asing, imuniti yang diperoleh akan mula masuk dan mengingati maklumat itu untuk jangka masa panjang. Bertahun-tahun kemudian, apabila sistem imun kita melihat semula antigen yang sama, ia sudah bersedia untuk itu dan boleh melancarkan serangan pantas. Dua mekanisme utama untuk jenis imuniti ini ialah imuniti pengantara sel dan imuniti humoral, yang kedua-duanya dilaksanakan oleh limfosit.

Limfosit membentuk kira-kira satu pertiga daripada WBC dalam badan kita. Limfosit adalah sel-sel kecil yang boleh beredar dalam darah tetapi juga boleh wujud dalam tisu, pada asasnya berkeliaran bebas di dalam badan mencari kerja. Subjenis limfosit ialah limfosit T atau sel T, (yang memainkan peranan dalam kedua-dua pengantaraan sel dan imuniti humoral) dan limfosit B atau sel B. Sesetengah B-limfosit menjadi sel plasma, yang sebagai tindak balas kepada antigen tertentu boleh mengingati penceroboh pada pendedahan masa depan dan menghasilkan antibodi kepada antigen tertentu itu.

Kekebalan Pengantaraan Sel (CMI)

Imuniti pengantaraan sel menggunakan T-limfosit sebagai senjata utamanya, walaupun interaksi antara T-limfosit dan B-limfosit sering berlaku. Selepas penceroboh asing dicerna oleh makrofaj, ia membentangkan butiran tentang antigen pada permukaan mikroorganisma itu kepada T-limfosit.

Satu jenis limfosit T, sel T penolong, akan membawa maklumat tersebut kepada limfosit T yang lain (supaya mereka akan mengenali penceroboh), sel pembunuh semulajadi (yang akan mencari dan membunuh organisma), dan limfosit B ( yang memulakan tindak balas imun humoral).

Satu lagi jenis T-limfosit, sel T sitotoksik, menggunakan pendekatan yang lebih langsung dan membunuh sel-sel yang dikenali sebagai bukan diri sendiri atau berpotensi berbahaya.

Kekebalan humoral

Kekebalan humoral melibatkan pengeluaran antibodi. Antibodi, atau imunoglobulin, adalah protein yang dihasilkan oleh sel plasma B-limfosit sebagai tindak balas kepada pengecaman antigen asing tertentu. Antibodi boleh menghalang virus daripada memasuki sel yang sihat, meneutralkan toksin penceroboh, atau memecahkan mikroorganisma dan meninggalkannya untuk disingkirkan oleh sel fagositik pemulung.

Bekerjasama

Kekebalan adalah proses yang sangat kompleks yang memerlukan interaksi antara semua mekanisme untuk menjadi yang paling berkesan. WBC fagositik, seperti makrofaj dan sel pembunuh semulajadi daripada imuniti semula jadi kita, membantu menjadikan imuniti pengantara sel dan humoral berfungsi dengan baik. Walau bagaimanapun, sistem imun semula jadi kita hanya berkesan dalam jangka pendek dan memerlukan imuniti yang diperolehi untuk perlindungan berterusan.