Bolehkah Penyakit Celiac Menyebabkan Haid Terlangkau?

Penyakit seliak yang tidak didiagnosis pasti boleh menyebabkan anda melangkau satu atau lebih haid. Ini adalah keadaan yang diketahui oleh penyedia penjagaan kesihatan sebagai amenorea, di mana anda tidak hamil dan tiada sebab (seperti menopaus) anda tidak sepatutnya mengalami haid.

Secara teknikal, anda mengalami amenorea jika anda telah terlepas tiga kali haid atau lebih berturut-turut (dan anda tidak hamil atau dalam menopaus, sudah tentu). Kajian perubatan telah menunjukkan bahawa wanita dengan penyakit seliak lebih terdedah kepada masalah ini berbanding wanita tanpa penyakit ini.

Berapa Kerapkah Wanita Celiac Melangkau Haid?

Wanita yang mempunyai penyakit seliak cenderung untuk melangkau haid agak kerap. Dalam satu kajian besar, hampir 20% wanita seliak melaporkan mengalami amenorea (melangkau tiga haid atau lebih berturut-turut) pada satu ketika, berbanding hanya 2.2% wanita tanpa penyakit seliak.

Satu lagi kajian mendapati peratusan yang lebih tinggi untuk kedua-dua kumpulan (walaupun wanita seliak kekal jauh melebihi wanita bukan seliak): hampir 39% wanita seliak layak untuk diagnosis amenorea pada satu ketika, berbanding kira-kira 9% daripada kumpulan bukan seliak .

Mendapatkan diagnosis yang betul dan memulakan diet bebas gluten nampaknya menyelesaikan masalah dalam banyak (walaupun tidak semua) kes.

Penyakit seliak boleh menyebabkan masalah lain dengan haid bersama dengan haid yang terlewat. Kajian mendapati bahawa wanita yang menghidap penyakit seliak melaporkan masalah haid yang lain, termasuk haid yang jarang-jarang (yang kedengaran bagus tetapi boleh menunjukkan masalah yang menyebabkan ketidaksuburan lebih berkemungkinan), tempoh yang lazimnya ditetapkan tetapi sangat ringan (isu yang sama), bintik-bintik aneh di antara haid atau bukannya haid, dan haid yang sangat berat atau menyakitkan.

Lewat Haid Pertama Juga Boleh Bermakna Celiac

Penyakit seliak juga boleh menyebabkan wanita muda mendapat haid pertama mereka lewat daripada biasa, keadaan yang dikenali sebagai menarche tertunda. Dalam istilah perubatan teknikal, menarche tertunda kadangkala dirujuk sebagai “amenorea primer.” (Ya, istilah perubatan ini agak sukar untuk diambil.)

Sekurang-kurangnya satu laporan kes dalam literatur perubatan memetik isu ini. Dalam kes itu, seorang wanita berusia 20 tahun tidak mengalami akil baligh sehingga dia telah didiagnosis dengan penyakit seliak dan mula mengikuti diet bebas gluten. Enam bulan selepas dia menjadi bebas gluten, dia mendapat haid pertamanya.

Sesetengah penyedia penjagaan kesihatan mengesyorkan menguji wanita dengan amenorea untuk penyakit seliak, terutamanya jika mereka mempunyai gejala penyakit seliak yang lain.

Nasib baik, apabila wanita didiagnosis dengan penyakit seliak dan mengamalkan diet bebas gluten, kebanyakan wanita meneruskan haid secara normal.

Mendapatkan Penilaian yang Betul untuk Tempoh yang Dilangkau

Terdapat banyak sebab wanita melewatkan haid. Yang paling biasa, tentu saja, adalah kehamilan. Menyusukan bayi anda juga boleh menghentikan haid anda.

Kemungkinan sebab berkaitan gaya hidup untuk melangkau tempoh termasuk:

• terlalu banyak bersenam
• makan dengan teruk, dan
• tekanan

Terdapat pelbagai sebab perubatan untuk melangkau haid juga. Mereka termasuk:

• menukar pil perancang
• mempunyai IUD (peranti intrauterin)
• mempunyai hipertiroidisme (tiroid yang terlalu aktif)
• mempunyai hipotiroidisme (tiroid yang tidak aktif)
• mengalami fibroid rahim
• mempunyai sindrom ovari polikistik
• mengalami gangguan makan seperti anoreksia nervosa

Seperti yang anda lihat, penyakit seliak hanyalah satu daripada banyak sebab yang berpotensi untuk melangkau haid.

Dalam kebanyakan wanita yang akhirnya didiagnosis dengan penyakit seliak, masalah haid seperti melangkau haid atau kelewatan haid pertama adalah salah satu tanda pertama yang mereka perhatikan. Masalah haid ini nampaknya muncul dengan baik sebelum sebarang gejala penghadaman kelihatan.

Oleh itu, jika anda seorang wanita yang mempunyai sejarah keluarga penyakit seliak dan anda mendapati haid tidak teratur, anda mungkin ingin berbincang dengan pembekal penjagaan kesihatan anda tentang mendapatkan ujian untuk penyakit seliak.

Jika anda tidak mempunyai sejarah keluarga penyakit seliak tetapi mengalami terlepas haid serta gejala lain, seperti cirit-birit, kembung perut, keletihan dan sakit perut, anda juga harus membincangkan gejala anda dengan pembekal penjagaan kesihatan anda.

Tidak kira sama ada masalah anda menjadi penyakit seliak atau sesuatu yang lain, seperti keadaan perubatan lain atau tekanan mudah, anda harus mempertimbangkan untuk mendapatkan penilaian perubatan penuh untuk mengetahui sebab anda hilang haid, dan untuk menentukan sama ada anda memerlukan sebarang rawatan.