Apakah Ujian Darah Alkali Fosfatase (ALP)?

Ujian darah alkali fosfatase (ALP) menilai sekumpulan enzim yang terdapat di beberapa bahagian badan. Peningkatan dalam ALP mungkin menunjukkan masalah dengan hati, pundi hempedu, saluran hempedu, tulang, atau beberapa sistem organ lain.“”

Tujuan Ujian

Ujian ALP secara teknikal mengukur aktiviti sekumpulan enzim yang berkaitan (alkali fosfatase). ALP boleh digunakan sebagai sejenis penanda perubatan untuk masalah perubatan yang berpotensi tertentu.

Apakah Fosfatase Beralkali?

Enzim ini membuat tindak balas kimia tertentu dalam badan berjalan lebih cepat. Versi ujian ALP yang paling biasa menilai pelbagai versi enzim ini diberikan dalam satu nilai.

Para saintis tidak memahami sepenuhnya peranan normal enzim ini, walaupun mereka tahu ALP memainkan peranan dalam mineralisasi tulang.“Dalam perubatan, fosfatase alkali adalah penting kerana kehadirannya dalam darah boleh memberi maklumat tentang kerosakan pada bahagian tertentu badan.

Fosfatase alkali aktif dalam pelbagai jenis tisu. Yang paling penting ialah tulang, hati, pundi hempedu, dan saluran hempedu. Walau bagaimanapun, ALP juga boleh datang daripada sumber lain, seperti usus, buah pinggang, atau plasenta semasa kehamilan.“”

Oleh itu, tidak hairanlah bahawa mengukur ALP kadangkala boleh memberi petunjuk tentang masalah dalam sistem badan ini. Keabnormalan dalam ALP boleh digunakan bersama-sama dengan gejala, ujian tambahan dan faktor klinikal lain untuk membantu mendiagnosis banyak keadaan perubatan yang berbeza.

Kepentingan Perubatan

Beberapa keadaan perubatan yang berbeza di dalam hati dan di seluruh sistem saluran hempedu boleh membawa kepada peningkatan ALP. Tahap ALP yang tinggi boleh menunjukkan masalah dengan halangan saluran hempedu. Saluran ini biasanya membawa hempedu yang dihasilkan oleh hati dan disimpan di dalam pundi hempedu keluar ke usus.

ALP juga menjadi tinggi dalam penyakit tertentu yang menjejaskan tulang atau jumlah kalsium dalam darah. Contohnya termasuk penyakit Paget, hiperparatiroidisme atau kekurangan vitamin D.

Kurang biasa, kumpulan gangguan perubatan lain boleh mengurangkan ALP, termasuk kekurangan zat makanan, hipotiroidisme, dan anemia yang merosakkan.

Selalunya, tetapi tidak selalu, ALP diuji pada masa yang sama seperti ujian darah berbeza yang sering digunakan dalam mendiagnosis penyakit hati, seperti aspartate aminotransferase (AST) dan (alanine aminotransferase (ALT). Ujian ini mungkin dilakukan jika anda mempunyai penyakit yang melibatkan hati, atau jika anda mempunyai simptom yang membimbangkan untuk penyakit hati atau pundi hempedu.

Sebagai contoh, ini mungkin diperlukan jika anda mengalami jaundis, sakit perut dan loya. Doktor anda mungkin juga meminta anda mendapatkan ALP jika anda mempunyai simptom yang mungkin disebabkan oleh gangguan tulang, seperti sakit tulang.

Risiko dan Kontraindikasi

ALP adalah ujian darah mudah. Oleh itu, terdapat beberapa kontraindikasi. Anda mungkin mengalami sedikit kesakitan dan lebam di tempat pengambilan darah. Jangkitan juga merupakan risiko yang minimum.

Jika anda mengalami gangguan pendarahan atau sedang mengambil ubat yang menghalang pembekuan darah, seperti coumadin, anda mungkin mengalami peningkatan risiko pendarahan. Pastikan doktor anda mengetahui tentang semua keadaan perubatan dan ubat-ubatan anda sebelum ujian anda.

Sebelum Ujian

Puasa semalaman biasanya disyorkan sebelum mengambil ujian ALP, kerana makanan berlemak boleh memberi kesan kepada keputusan, meningkatkan tahap ALP buat sementara waktu.“Anda mungkin mahu memakai baju yang longgar, jadi mudah bagi pakar phlebotomis untuk menilai urat pada lengan atas anda.

Ujian mungkin dilakukan di hospital atau di klinik pesakit luar. Biasanya proses hanya mengambil masa beberapa minit.

Semasa Ujian

Untuk melakukan ujian, seorang profesional penjagaan kesihatan perlu mengambil sampel darah. Pertama, mereka akan membersihkan kawasan itu. Seterusnya, tourniquet akan digunakan di atas vena yang akan digunakan, biasanya di bahagian atas lengan.

Anda mungkin diminta untuk memerah penumbuk anda semasa ahli phlebotomis anda mendapati urat yang baik untuk digunakan. Jarum akan dimasukkan ke dalam urat di lengan anda. Ini biasanya hanya menyakitkan untuk seketika atau dua.

Sampel ditarik ke dalam tiub berlabel untuk dihantar ke makmal. Jarum dikeluarkan dan tapak pengambilan darah ditutup dengan pembalut atau pita.

Selepas Ujian

Sampel dihantar segera ke makmal perubatan untuk dianalisis. Selalunya, anda akan dapat kembali ke aktiviti biasa anda dengan segera.

Jika anda pening selepas pengambilan darah, anda mungkin perlu duduk sebentar atau makan atau minum sebelum pergi sepanjang hari anda. Anda mungkin mengalami sedikit kesakitan atau lebam di mana darah anda diambil.

Mentafsir Keputusan

Keputusan ujian harus kembali dengan agak cepat, dalam masa sehari atau lebih. Makmal yang berbeza mungkin mempunyai julat rujukan yang berbeza. Walau bagaimanapun, secara kasarnya, paras antara 44 hingga 147 unit antarabangsa seliter (IU/L) dianggap normal.

Walau bagaimanapun, tafsiran kadangkala mencabar. Tahap ALP normal berbeza-beza berdasarkan faktor seperti umur, jantina, dan juga jenis darah seseorang. Remaja mungkin mempunyai tahap yang tinggi berbanding orang dewasa kerana pertumbuhan tulang yang aktif. ALP juga mungkin sedikit meningkat pada perokok berbanding bukan perokok.

Kehamilan boleh meningkatkan tahap ALP buat sementara waktu, walaupun tiada masalah perubatan wujud. ALP juga boleh dinaikkan buat sementara waktu oleh patah tulang atau oleh ubat-ubatan tertentu.

Faktor-faktor ini mesti dipertimbangkan semasa diagnosis. Pembekal penjagaan kesihatan anda boleh membantu anda mentafsir keputusan makmal anda dan memberitahu anda sama ada terdapat sebab untuk bimbang.

Tahap ALP yang Tinggi

Pakar klinik mempertimbangkan tahap ketinggian apabila menilai tahap ALP dalam konteks perubatan. Sebagai contoh, ALP selalunya empat kali lebih tinggi daripada biasa, atau lebih daripada itu, dalam keadaan perubatan yang menyekat aliran hempedu keluar badan. Contohnya, ini mungkin disebabkan oleh kanser yang menyekat saluran, batu karang dalam saluran hempedu, atau sebab lain.“”

Tahap yang sangat tinggi juga boleh didapati jika kerosakan hati yang ketara menyebabkan aliran hempedu yang lemah keluar dari saluran. Ini mungkin berlaku disebabkan oleh penyakit autoimun kolangitis bilier primer, kecederaan hati akibat penggunaan dadah, atau daripada hepatitis teruk akibat penggunaan alkohol. Penyakit yang menyusup ke hati juga boleh menyebabkan masalah ini, seperti kanser, sarkoidosis, atau amiloidosis.“”

Jika ketinggian tidak begitu tinggi, kemungkinan lain lebih berkemungkinan. Sebagai contoh, ini mungkin berlaku disebabkan oleh:

• Sirosis hati
• Hepatitis virus
• Kegagalan jantung kongestif
• Jangkitan perut
• Limfoma Hodgkin
• Hiperparatiroidisme
• Hipertiroidisme
• Osteomielitis
• Kanser tulang atau kanser merebak ke tulang
• Osteomalacia““

Tahap Rendah ALP

Walaupun tahap ALP yang tinggi adalah lebih biasa daripada tahap rendah, tahap rendah mungkin bermakna dari segi perubatan dalam sesetengah keadaan. Sebagai contoh, tahap ALP yang rendah kadangkala ditemui dalam situasi perubatan berikut:

• Hipotiroidisme
• penyakit Wilson
• Kekurangan zink
• Anemia yang merosakkan
• Penyakit seliak
• Hipofosfatasia kongenital““

ALP boleh digunakan dalam diagnosis ini dan keadaan yang berkaitan. Ia juga kadangkala digunakan untuk memantau keadaan ini selepas rawatan.

Susulan

Anda mungkin tidak memerlukan penilaian perubatan yang meluas jika ALP anda hanya meningkat sedikit. Sebaliknya, doktor anda boleh memilih untuk memantau anda dengan ujian darah berulang. ALP yang agak meningkat boleh berlaku pada sesetengah individu, walaupun tiada masalah sebenar berlaku. Walau bagaimanapun, tahap tinggi memerlukan siasatan perubatan lanjut.

Ujian susulan akan bergantung pada konteks perubatan: simptom dan peperiksaan fizikal anda, keadaan perubatan masa lalu dan sekarang anda yang lain, penemuan ujian lain, dsb. Anda mungkin telah mendapat ujian ALP anda dalam konteks ujian lain yang membantu menilai hati, yang boleh memberikan lebih banyak maklumat tentang maksud keputusan ujian anda. Jika tidak, ujian darah lain yang sering diberikan untuk menilai hati mungkin diperlukan.

Kadangkala adalah berguna untuk mendapatkan ujian darah khusus yang dipanggil γ-glutamyl peptidase (GGTP) jika ALP seseorang meningkat. Ujian ini boleh membantu menentukan sama ada hati adalah punca peningkatan atau sama ada ia mungkin datang dari tempat lain.

Kadangkala juga berguna untuk menjalankan jenis ujian ALP (elektroforesis) yang berbeza. Ujian ini memberikan maklumat tentang pecahan ALP yang datang daripada organ yang berbeza, menunjukkan kemungkinan organ yang membimbangkan.“Selalunya, ujian ini mendapati peningkatan datang daripada penyakit tulang atau masalah hati atau pundi hempedu.

Ujian darah lain juga mungkin diperlukan, bergantung pada konteksnya. Sebagai contoh, jika doktor anda bimbang bahawa hepatitis mungkin menjadi punca simptom anda dan keputusan ALP, anda mungkin perlu menguji virus hepatitis B dan hepatitis C. Ujian darah tambahan juga mungkin diperlukan, seperti antibodi antimitochondrial (AMA). AMA ialah ujian darah yang membantu mendiagnosis kolangitis bilier primer, iaitu penyakit yang merosakkan saluran hempedu dalam hati dan kebanyakannya memberi kesan kepada wanita.

Ultrasound perut juga boleh berguna sebagai modaliti pengimejan pertama untuk menilai hati, pundi hempedu, dan struktur yang berkaitan.“Jika perlu, teknik lain juga boleh dilakukan, seperti endoskopik retrograde cholangiopancreatography (ERCP) atau magnetic resonance cholangiopancreatography (MRCP).

Penyiasatan lain, seperti biopsi hati, mungkin diperlukan dalam keadaan tertentu. Doktor anda akan bekerjasama dengan anda untuk mengenal pasti punca asas.

ALP boleh menjadi ujian diagnostik yang berguna, terutamanya apabila dilakukan bersama-sama dengan ujian lain yang berkaitan. Tetapi ALP anda mungkin sedikit meningkat walaupun tidak ada sebab sebenar untuk dibimbangkan. Bercakap dengan doktor anda tentang semua soalan anda. Bersama-sama, anda boleh merumuskan pelan diagnostik dan rawatan yang terbaik.