Gambaran keseluruhan
Scoliosis (Bahasa Inggeris: scoliosis) ialah kelengkungan sisi tulang belakang yang paling kerap berlaku semasa lonjakan pertumbuhan sejurus sebelum akil baligh. Walaupun scoliosis boleh disebabkan oleh keadaan seperti cerebral palsy dan distrofi otot, punca kebanyakan kes scoliosis tidak diketahui. Kira-kira 3% daripada remaja mempunyai scoliosis.
Kebanyakan kes scoliosis adalah ringan, tetapi beberapa kecacatan tulang belakang terus menjadi lebih teruk apabila kanak-kanak membesar. Skoliosis yang teruk boleh melumpuhkan. Lengkung tulang belakang yang teruk boleh mengurangkan jumlah ruang di dalam dada, menjadikannya sukar untuk paru-paru berfungsi dengan baik.
Kanak-kanak yang mempunyai skoliosis ringan dipantau dengan teliti, biasanya dengan X-ray, untuk melihat sama ada lengkung semakin teruk. Dalam banyak kes, tiada rawatan diperlukan. Sesetengah kanak-kanak perlu memakai pendakap untuk menghentikan lengkungan daripada bertambah teruk. Orang lain mungkin memerlukan pembedahan untuk mengelakkan skoliosis daripada bertambah teruk dan untuk meluruskan kes skoliosis yang teruk.
Gejala scoliosis
Tanda dan gejala scoliosis mungkin termasuk:
- Bahu tidak rata
- Satu bilah bahu yang kelihatan lebih menonjol daripada bahu yang satu lagi
- Pinggang tak rata
- Satu pinggul lebih tinggi daripada pinggul yang lain
Jika lengkung scoliosis menjadi lebih teruk, tulang belakang juga akan berputar atau berpusing, selain melengkung sebelah ke sisi. Keadaan ini menyebabkan tulang rusuk pada satu bahagian badan menonjol lebih jauh daripada sebelah lagi.
Bilakah anda perlu berjumpa doktor?
Pergi berjumpa doktor jika anda melihat tanda atau gejala scoliosis pada anak anda. Lengkung yang lembut, bagaimanapun, boleh berkembang tanpa disedari oleh ibu bapa atau anak kerana ia muncul secara beransur-ansur dan biasanya tidak menyebabkan kesakitan. Kadangkala, guru, rakan dan rakan sepasukan sukan adalah orang pertama yang menyedari skoliosis kanak-kanak.
Punca scoliosis
Doktor tidak tahu apa yang menyebabkan jenis scoliosis yang paling biasa – walaupun ia nampaknya melibatkan faktor keturunan, kerana gangguan itu cenderung berlaku dalam keluarga. Jenis scoliosis yang kurang biasa mungkin disebabkan oleh:
- Penyakit neuromuskular, seperti cerebral palsy atau distrofi otot
- Kecacatan kelahiran menjejaskan perkembangan tulang tulang belakang
- Kecederaan atau jangkitan pada tulang belakang
Faktor-faktor risiko
Faktor risiko untuk membangunkan jenis scoliosis yang paling biasa termasuk:
- Umur. Tanda dan gejala biasanya bermula semasa lonjakan pertumbuhan yang berlaku sejurus sebelum akil baligh.
- Jantina. Walaupun kedua-dua kanak-kanak lelaki dan perempuan mengalami skoliosis ringan pada kadar yang sama, kanak-kanak perempuan mempunyai risiko yang lebih tinggi untuk keluk semakin teruk dan memerlukan rawatan.
- Sejarah keluarga. Scoliosis boleh berlaku dalam keluarga, tetapi kebanyakan kanak-kanak dengan scoliosis tidak mempunyai sejarah keluarga penyakit ini.
Komplikasi scoliosis
Walaupun kebanyakan orang yang menghidap scoliosis mempunyai bentuk ringan gangguan ini, scoliosis kadangkala boleh menyebabkan komplikasi, termasuk:
- Kerosakan paru-paru dan jantung. Dalam scoliosis yang teruk, sangkar rusuk mungkin menekan paru-paru dan jantung, menjadikannya lebih sukar untuk bernafas dan lebih sukar untuk jantung mengepam.
- Masalah belakang. Orang dewasa yang mengalami scoliosis semasa kanak-kanak lebih berkemungkinan mengalami sakit belakang kronik berbanding orang ramai dalam populasi umum.
- Penampilan. Apabila skoliosis bertambah teruk, ia boleh menyebabkan perubahan yang lebih ketara – termasuk pinggul dan bahu yang tidak rata, tulang rusuk yang menonjol, dan peralihan pinggang dan batang ke sisi. Individu yang menghidap scoliosis sering menjadi sedar tentang penampilan mereka.
Diagnosis scoliosis
Doktor pada mulanya akan mengambil sejarah perubatan terperinci dan mungkin bertanya soalan tentang pertumbuhan baru-baru ini. Semasa pemeriksaan fizikal, doktor mungkin menyuruh anak anda berdiri dan kemudian membongkok ke hadapan dari pinggang, dengan lengan tergantung longgar, untuk melihat sama ada satu sisi sangkar rusuk lebih menonjol daripada yang lain.
Doktor juga boleh melakukan pemeriksaan neurologi untuk memeriksa:
- Kelemahan otot
- Kebas
- Refleks yang tidak normal
Ujian pengimejan
X-ray boleh mengesahkan diagnosis scoliosis dan mendedahkan keterukan kelengkungan tulang belakang. Jika doktor mengesyaki bahawa keadaan asas – seperti tumor – menyebabkan scoliosis, doktor mungkin mengesyorkan ujian pengimejan tambahan, seperti MRI.
Rawatan scoliosis
Kebanyakan kanak-kanak yang menghidap skoliosis mempunyai lekuk yang ringan dan mungkin tidak memerlukan rawatan dengan pendakap atau pembedahan. Kanak-kanak yang mengalami skoliosis ringan mungkin memerlukan pemeriksaan berkala untuk melihat sama ada terdapat perubahan pada kelengkungan tulang belakang mereka semasa mereka membesar.
Walaupun terdapat garis panduan rawatan untuk lengkung ringan, sederhana dan teruk, keputusan untuk memulakan rawatan sentiasa dibuat secara individu. Faktor yang perlu dipertimbangkan termasuk:
- Jantina. Kanak-kanak perempuan mempunyai risiko perkembangan yang lebih tinggi daripada kanak-kanak lelaki.
- Keterukan lengkung. Keluk yang lebih besar lebih berkemungkinan bertambah buruk mengikut peredaran masa.
- Corak lengkung. Lengkung berganda, juga dikenali sebagai lengkung berbentuk S, cenderung menjadi lebih teruk daripada lengkung berbentuk C.
- Lokasi lengkung. Lengkungan yang terletak di bahagian tengah (toraks) tulang belakang menjadi lebih teruk daripada lengkung di bahagian atas atau bawah tulang belakang.
- Kematangan. Jika tulang kanak-kanak telah berhenti membesar, risiko perkembangan lengkung adalah rendah. Itu juga bermakna pendakap mempunyai kesan yang paling banyak pada kanak-kanak yang tulangnya masih membesar.
Bersiap sedia untuk scoliosis
Jika tulang anak anda masih membesar dan kanak-kanak itu mengalami scoliosis sederhana, doktor anda mungkin mengesyorkan pendakap gigi. Memakai pendakap tidak akan menyembuhkan scoliosis atau membalikkan lengkung, tetapi ia biasanya menghalang perkembangan lanjut lengkung.
Jenis pendakap yang paling biasa diperbuat daripada plastik dan berkontur agar sesuai dengan badan. Pendakap ini hampir tidak kelihatan di bawah pakaian, kerana ia sesuai di bawah lengan dan di sekeliling tulang rusuk, bahagian bawah belakang dan pinggul.
Kebanyakan pendakap untuk scoliosis dipakai siang dan malam. Kanak-kanak yang memakai pendakap untuk scoliosis biasanya boleh mengambil bahagian dalam kebanyakan aktiviti dan mempunyai sedikit sekatan. Jika perlu, kanak-kanak boleh menanggalkan pendakap untuk menyertai sukan atau aktiviti fizikal lain.
Pendakap untuk scoliosis dihentikan selepas tulang berhenti membesar.
Pembedahan
Skoliosis yang teruk biasanya berkembang mengikut masa, jadi doktor anda mungkin mencadangkan pembedahan skoliosis untuk mengurangkan keterukan lengkung tulang belakang dan untuk mengelakkannya daripada menjadi lebih teruk. Jenis pembedahan scoliosis yang paling biasa dipanggil gabungan tulang belakang (spinal fusion).
Dalam gabungan tulang belakang, pakar bedah menyambung dua atau lebih tulang di tulang belakang bersama-sama, jadi mereka tidak boleh bergerak secara bebas. Potongan tulang atau bahan seperti tulang diletakkan di antara vertebra. Batang logam, cangkuk, skru atau wayar biasanya memegang bahagian tulang belakang itu lurus dan tidak bergerak semasa bahan tulang lama dan baru bercantum.
Jika skoliosis berkembang pesat pada usia muda, pakar bedah boleh memasang rod yang boleh menyesuaikan panjangnya apabila kanak-kanak itu membesar. Batang yang semakin membesar ini dilekatkan pada bahagian atas dan bawah kelengkungan tulang belakang, dan biasanya dipanjangkan setiap enam bulan.
Komplikasi pembedahan tulang belakang mungkin termasuk pendarahan, jangkitan, sakit atau kerosakan saraf. Jarang sekali, tulang gagal sembuh dan pembedahan lain mungkin diperlukan.
Gaya hidup dan remedi rumah
Walaupun senaman terapi fizikal tidak dapat menghentikan skoliosis, senaman am atau mengambil bahagian dalam sukan mungkin mempunyai manfaat untuk meningkatkan kesihatan dan kesejahteraan keseluruhan.
Terapi alternatif
Kajian menunjukkan bahawa kaedah rawatan berikut untuk scoliosis tidak berkesan:
- Manipulasi kiropraktik
- Rangsangan elektrik otot
- Makanan tambahan