Punca dan Faktor Risiko Sakit Tekak

Penyebab biasa sakit tekak termasuk jangkitan, alergen, kanser, asap rokok dan udara kering. Malah tindakan mudah menjerit atau menyanyi dengan kuat boleh mencederakan tekak anda, menyebabkan kesakitan dan keradangan. Dan kadangkala, masalah kesihatan yang tidak berkaitan, seperti refluks asid, juga boleh menyebabkan sakit tekak.

Punca Biasa

Farinks ialah rongga di belakang hidung dan mulut yang menuju ke perut dan paru-paru anda. Ia adalah sasaran biasa untuk jangkitan dan kerengsaan yang menyebabkan sakit tekak.

Anda mungkin mengetahui punca sakit tekak anda, sama ada kerana simptom yang disertakan atau kecederaan, tetapi kadangkala anda mungkin perlu berjumpa profesional penjagaan kesihatan untuk diagnosis. Berikut ialah punca paling tipikal sakit tekak, daripada jangkitan kecil dan setempat kepada penyakit sistemik yang lebih serius:

Jangkitan Virus

Jangkitan virus menyumbang lebih daripada separuh daripada semua kes faringitis, dan selesema biasa—disebabkan oleh lebih daripada 200 jenis virus, termasuk adenovirus, rhinovirus dan coronavirus—mendahuluinya.

Tonsilitis juga boleh berkembang.

Jangkitan virus lain yang berkaitan dengan faringitis termasuk:

• Orthomyxovirus, keluarga virus influenza

• Mononukleosis berjangkit, disebabkan oleh virus Epstein-Barr

• Coxsackievirus dan echovirus, menyebabkan lepuh di mulut dan tekak dan sakit herpangina pada kanak-kanak kecil
• Virus campak (vaksinasi yang betul boleh membantu mencegahnya)
• Herpes simplex virus (HSV), yang boleh menyebabkan lesi ulser di tekak
• HIV: Sakit tekak dan gejala seperti selesema lain boleh timbul pada awal jangkitan. Kemudian, sakit tekak mungkin mengiringi jangkitan sekunder, seperti sitomegalovirus dan jangkitan kulat.

Walaupun jangkitan virus tertentu, seperti HSV, boleh dirawat dengan ubat antivirus, banyak lagi (termasuk campak, mononukleosis dan selesema biasa) tidak mempunyai penawar dan selalunya sembuh dengan sendirinya.

Jangkitan Bakteria

Sejumlah jangkitan bakteria boleh menyebabkan sakit tekak. Salah satu yang paling biasa ialah Streptococcus pyogenes, bakteria yang dikaitkan dengan sakit tekak (streptokokus pharyngitis). Ia dianggap menyumbang 10% daripada sakit tekak pada orang dewasa dan kanak-kanak kecil, dan sehingga satu pertiga daripada sakit tekak pada kanak-kanak usia sekolah.

Strep throat agak kecil, tetapi kadangkala boleh menyebabkan jangkitan atau komplikasi yang lebih teruk. Strep tidak menyebabkan gejala pernafasan seperti batuk dan kesesakan.

Jangkitan tekak bakteria yang kurang biasa termasuk:

• Neisseria gonorrhoeae (gonorea)

• Bordetella pertussis (batuk kokol)

• Tonsilitis bakteria
• Pneumonia bakteria

Ujian strep rapid boleh menyaring radang tekak. Kultur tekak boleh mengenal pasti atau membantu menolak punca bakteria. Rawatan antibiotik adalah berdasarkan bakteria yang ditemui.

Jangkitan Kulat

Penyebab jangkitan kulat tekak yang paling biasa ialah Candida albicans, sejenis yis yang menyebabkan sariawan mulut dan jangkitan yis. Jangkitan cenderung berlaku pada orang yang mempunyai sistem imun yang lemah, dengan kes yang paling teruk sering dikaitkan dengan jangkitan HIV lanjutan. Risiko lain termasuk steroid yang disedut, memakai gigi palsu, atau diabetes yang tidak terkawal.

Sariawan mulut (kandidiasis mulut) selalunya tidak menyebabkan gejala. Dalam sesetengah kes, ia boleh menyebabkan sakit mulut, lidah dan tekak. Apabila ia melibatkan esofagus, kandidiasis dianggap serius. Jangkitan kulat seperti ini dirawat dengan ubat antikulat.

Faringitis Alahan dan Titisan Postnasal

Faringitis alahan adalah keradangan tekak yang disebabkan terutamanya oleh alergen yang memasuki hidung atau mulut. Anda mungkin mengalami ini apabila hidung anda tersumbat kerana alahan bermusim, memaksa anda untuk bernafas melalui mulut anda. Tisu kering, menyebabkan rasa gatal dan kerengsaan.

Anda juga mungkin mengalami titisan postnasal apabila lendir mengalir dari saluran hidung anda ke bahagian belakang tekak anda. Ini boleh menyebabkan keradangan tekak dan tonsil jika lendir dijangkiti. Atau, anda mungkin berasa seperti ada ketulan di bahagian belakang tekak anda.

Refluks Asid dan GERD

Refluks asid berlaku apabila asid perut atau hempedu kembali ke tekak. Cecair penghadaman ini merengsakan lapisan mukosa pharynx dan esofagus dan boleh menyebabkan sakit tekak, terutamanya apabila anda bangun pada waktu pagi atau selepas anda berbaring untuk seketika.

Refluks asid berlaku atas pelbagai sebab, termasuk kegagalan sfinkter esofagus bawah (LES) untuk menutup atau hernia hiatal.

Walaupun refluks asid mungkin akibat langsung daripada sesuatu yang anda terpaksa makan atau minum, ia juga mungkin merupakan keadaan berterusan yang dirujuk sebagai penyakit refluks gastroesophageal (GERD). Apabila asid perut kerap naik ke kerongkong, ini dipanggil refluks laryngopharyngeal. Refluks laryngopharyngeal juga boleh menyebabkan gejala batuk, tekak berdehem, dan perasaan seperti ada sesuatu yang tersekat di kerongkong, atau serak.

Couse lain

Penyebab lain faringitis yang mungkin termasuk:

• Bernafas melalui mulut, terutamanya semasa tidur
• Kecederaan langsung tekak daripada menelan cecair panas atau bahan kimia, atau trauma pada tekak
• Pembedahan tekak atau intubasi saluran udara semasa sebarang jenis pembedahan boleh menyebabkan trauma, dengan keradangan semasa penyembuhan
• Ketegangan otot disebabkan oleh bercakap dengan kuat atau untuk jangka masa yang lama
• Lesi vokal jinak yang disebabkan oleh penggunaan berlebihan atau trauma pada pita suara

• Epiglottitis (keradangan penutup tenggorokan)

• Abses peritonsillar (komplikasi tonsilitis)

• Kanser tekak
• Antipsikotik dan ubat lain (seperti pramipexole yang digunakan untuk merawat Parkinson)

Faktor Risiko Gaya Hidup

Faktor risiko tertentu untuk sakit tekak, seperti tindak balas badan anda terhadap alergen, adalah di luar kawalan anda. Tetapi berikut adalah beberapa yang boleh anda pengaruhi.

Perengsa dan Toksin

Pendedahan kepada bahan tertentu boleh menyebabkan keradangan langsung pada farinks dan organ yang berkaitan. Ini boleh termasuk perengsa yang disedut seperti pencemaran udara, asap rokok dan asap industri.

Kerengsaan juga boleh disebabkan oleh makanan dan bahan lain yang anda termakan, seperti alkohol, makanan pedas, atau mengunyah tembakau.

Ini adalah perkara biasa dalam iklim gersang. Kedua-dua udara panas dan penggunaan penghawa dingin yang berlebihan juga boleh menyebabkan kerengsaan tekak.

Kebersihan

Mencuci tangan yang tidak kerap memudahkan anda dijangkiti penyakit yang berkaitan dengan kuman yang mungkin anda alami sepanjang hari anda, termasuk yang meningkatkan risiko jangkitan pernafasan dan sakit tekak.

Vaksinasi Selesema

Mendapat suntikan tahunan boleh membantu mengurangkan risiko influenza anda.

tetapan

Sakit tekak dan selsema boleh merebak dengan mudah di tempat yang ramai orang berinteraksi, terutamanya dalam jarak dekat, seperti kemudahan latihan ketenteraan atau asrama kolej.

Menurut CDC, kanak-kanak sekolah dan mereka yang berada di pusat asuhan terdedah kepada selsema dan merebaknya sakit tekak kerana berada dalam kumpulan dengan kanak-kanak lain. Ibu bapa juga mungkin mendapat jangkitan ini daripada anak-anak mereka.

Walaupun anda mungkin tidak selalu dapat mengelakkan pendedahan seperti ini, mengetahui risiko boleh membantu mengingatkan anda supaya rajin tentang amalan yang boleh membantu anda mengelak daripada dijangkiti penyakit (terutamanya semasa musim puncak), seperti mencuci tangan dan mengelakkan air pancut minuman.

Penggunaan Suara Anda

Anda juga mungkin terdedah kepada sakit tekak jika anda menegangkan pita suara dan otot tekak anda dengan menjerit, bercakap dengan kuat, atau menyanyi untuk jangka masa yang lama.