Apakah Ketagihan Adderall?

Ketagihan Adderall ialah keadaan di mana pengguna tidak dapat mengawal penggunaan dadah mereka walaupun terdapat akibat buruk. Ketagihan membawa kepada isu kesihatan dan/atau masalah di tempat kerja, rumah atau sekolah. Jika tidak dirawat, ketagihan Adderall boleh mengakibatkan dos berlebihan, yang boleh menyebabkan serangan jantung, strok, kegagalan hati, psikosis dan/atau kematian.

Ketagihan Adderall diklasifikasikan sebagai gangguan penggunaan perangsang dalam “Manual Diagnostik dan Statistik Gangguan Mental, Edisi 5” (DSM-5) yang dikeluarkan oleh Persatuan Psikiatri Amerika (APA). Ketagihan didiagnosis berdasarkan kriteria diagnostik khusus, dan ia biasanya dirawat dengan terapi detoks dan tingkah laku.

Tanda dan Gejala

Adderall ialah gabungan amfetamin dan dextroamphetamine, iaitu bahan yang meningkatkan ketersediaan neurotransmitter yang merangsang di dalam otak.

Ia ditetapkan untuk mengawal gejala gangguan hiperaktif kekurangan perhatian (ADHD) kerana orang yang mengalami gangguan ini dipercayai mempunyai kecacatan dalam pemprosesan neurotransmiter ini.

Adderall ialah bahan terkawal Jadual II, yang bermaksud bahawa ia mempunyai potensi tinggi untuk penyalahgunaan, dan oleh itu dikawal dengan ketat. Pada dos terapeutik, ubat ini boleh menyebabkan:

• Euforia
• Peningkatan terjaga
• Kawalan kognitif
• Masa tindak balas yang lebih cepat
• Rintangan keletihan
• Peningkatan kekuatan otot

Kesan ini, yang juga kadangkala dikaitkan dengan peningkatan libido dan tahap tenaga yang tinggi, boleh menyebabkan sesetengah pengguna mengambil lebih banyak ubat untuk menguatkan kesannya. Sebab lain untuk menyalahgunakan Adderall termasuk:

• Untuk rekreasi yang tinggi
• Untuk meningkatkan prestasi sukan
• Sebagai penahan selera

Apabila ketagihan berkembang, sesetengah pengguna mendengus atau menghisap pil yang dihancurkan untuk kesan yang lebih cepat. Selalunya, orang yang mula menggunakan dos Adderall yang lebih tinggi daripada yang diperlukan tidak menyedari kesan negatif penggunaan dadah terhadap kehidupan mereka. Kesan euforia dadah menyebabkan orang ramai melebihkan prestasi mereka sendiri dan mengabaikan tindak balas negatif orang lain.

Tanda dan gejala penyalahgunaan Adderall mungkin termasuk:

• Kekeliruan
• Tingkah laku ganas
• Kurang selera makan
• Penurunan penampilan fizikal dan penjagaan diri
• Penurunan prestasi di tempat kerja atau sekolah
• Berbohong tentang keperluan untuk dadah
• Menyembunyikan penggunaan dadah
• Menggunakan dadah ketika bersendirian
• Hilang kerja, sekolah, sukan atau aktiviti sosial kerana penggunaan dadah
• Merasa tidak dapat mengawal penggunaan dadah atau mengurangkan dadah
• Tidak dapat berfungsi tanpa dadah
• Meneruskan penggunaan ubat-ubatan, walaupun bahaya yang ditimbulkannya
• Permusuhan apabila disoal tentang penggunaan dadah

Komplikasi

Komplikasi penyalahgunaan Adderall yang paling berbahaya ialah dos berlebihan, yang mengakibatkan ketoksikan amphetamine. Kesan klinikal overdosis amphetamine berlaku secara tiba-tiba dan boleh menjadi lebih teruk dengan cepat.

Tanda-tanda dan gejala ketoksikan termasuk:

• Mulut kering
• Murid melebar
• Sakit dada
• Hipertermia (suhu badan tinggi)
• Pernafasan cepat
• Takikardia (denyut jantung yang cepat)
• Aritmia (denyut jantung tidak teratur atau laju)
• Palpitasi (rasa jantung berdebar)
• Hipertensi (tekanan darah tinggi) tiba-tiba
• Vasospasme koronari (penyempitan secara tiba-tiba saluran darah di dalam jantung- boleh menyebabkan serangan jantung)
• Halusinasi
• Paranoia
• Psikosis

Sukar untuk meramalkan jika dos berlebihan akan berlaku. Kadangkala faktor seperti menggunakan ubat atau ubat lain, penurunan berat badan atau penyakit boleh membawa kepada ketoksikan walaupun apabila seseorang menggunakan dos yang sama yang telah digunakan sebelum ini. Dan peningkatan kecil dalam dos amphetamine boleh membawa kepada dos berlebihan yang tidak dijangka.

Punca dan Faktor Risiko

Ketagihan perangsang dianggap berkembang dalam hubungan dengan gabungan kompleks faktor genetik, neurologi, biokimia dan psikologi.

Faktor risiko yang berkaitan dengan gangguan penyalahgunaan perangsang termasuk:

• Sejarah Keluarga: Sejarah keluarga gangguan penggunaan bahan boleh meningkatkan risiko penyalahgunaan Adderall.

• Gangguan psikiatri: Orang yang mengalami kemurungan, gangguan bipolar dan keadaan psikiatri lain lebih cenderung menyalahgunakan perangsang.

• Kecenderungan ketagihan: Orang yang terdedah kepada ketagihan mempunyai kecenderungan yang meningkat kepada ketagihan Adderall.

• Seks: Lelaki lebih cenderung menggunakan dadah terlarang secara umum. Dengan itu, wanita dan lelaki sama-sama berisiko mengalami gangguan penggunaan bahan.

Patofisiologi

Amfetamin, termasuk Adderall, meningkatkan penghantaran neurotransmitter dopamin, serotonin, dan norepinephrine. Sesetengah orang mempunyai kecenderungan untuk ketagihan Adderall dan ketagihan lain. Ini boleh disebabkan oleh faktor seperti struktur otak atau neurokimia yang mengubah pengalaman seseorang terhadap dadah, menjadikan keinginan lebih kuat.

Diagnosis

Menurut DSM-5, gangguan penggunaan perangsang ialah subkategori gangguan penggunaan bahan. Ujian darah dan air kencing boleh mengesahkan kehadiran Adderall, tetapi ujian ini tidak dapat mendiagnosis ketagihan Adderall atau sebarang gangguan penggunaan bahan lain. Diagnosis adalah berdasarkan sama ada seseorang itu memenuhi kriteria diagnostik yang digariskan dalam DSM-5.

Bagi seseorang untuk didiagnosis dengan gangguan penggunaan perangsang, mereka mesti memenuhi sekurang-kurangnya dua daripada 11 kriteria dalam tempoh 12 bulan sebelumnya:

• Mengambil lebih banyak ubat perangsang daripada yang ditetapkan (dos lebih kerap atau lebih tinggi)
• Tidak berjaya dalam cuba mengurangkan atau mengawal penggunaan perangsang, walaupun ingin berbuat demikian
• Menghabiskan jumlah masa yang berlebihan pada aktiviti yang berkaitan dengan penggunaan perangsang
• Merasakan desakan dan keinginan untuk perangsang
• Tidak memenuhi tanggungjawab rumah, sekolah atau kerja
• Meneruskan pengambilan perangsang, walaupun penggunaan telah membawa kepada hubungan atau masalah sosial
• Berhenti atau mengurangkan aktiviti rekreasi, sosial atau yang berkaitan dengan kerja kerana penggunaan perangsang
• Menggunakan perangsang dengan cara yang berisiko secara fizikal
• Meneruskan penggunaan perangsang walaupun menyedari masalah fizikal atau psikologi yang semakin teruk
• Toleransi terhadap perangsang
• Penarikan diri daripada perangsang jika anda tidak mengambilnya

Keterukan gangguan boleh diklasifikasikan sebagai “ringan” jika dua hingga tiga kriteria dipenuhi, “sederhana” jika empat hingga lima dipenuhi, dan “teruk” jika enam atau lebih dipenuhi. Klasifikasi ini digunakan untuk membantu mengarahkan kursus rawatan yang paling sesuai.

Rawatan

Tiada ubat yang digunakan untuk merawat ketagihan Adderall. Rawatan ini tertumpu terutamanya pada detoksifikasi (sering dirujuk sebagai detoks) dan terapi tingkah laku.

Rawatan boleh dihantar secara pesakit luar dan mungkin memerlukan tempoh rawatan pesakit dalam di pusat rawatan (terutamanya kerana gejala penarikan diri boleh membawa kepada kemurungan dan, dalam kes yang teruk, risiko bunuh diri).

Detoksifikasi

Semasa program detoks, anda akan mendapat pengawasan perubatan semasa anda menghentikan atau mengurangkan penggunaan dadah secara beransur-ansur.“”

Gejala penarikan diri, seperti kemurungan, kerengsaan, atau kebimbangan, akan dipantau dan diuruskan dengan kaunseling atau rawatan perubatan mengikut keperluan. Isu fizikal seperti keletihan atau perubahan dalam tekanan darah, nadi atau pernafasan akan diuruskan dengan selamat.

Terapi Tingkah Laku

Anda juga memerlukan campur tangan psikoterapeutik, yang merupakan proses yang memerlukan penyertaan anda. Terdapat beberapa jenis rawatan psikologi yang berbeza untuk ketagihan dan anda mungkin mendapat manfaat daripada gabungan. Secara amnya, satu atau lebih sesuai untuk anda, manakala yang lain mungkin tidak.

Teknik termasuk:

• Terapi tingkah laku kognitif (CBT): Terapi tertumpu pada mengkaji bagaimana pemikiran dan tingkah laku anda menyumbang kepada ketagihan anda.

• Temu bual motivasi (MI): Satu proses perbincangan terpandu untuk membantu menyelesaikan perasaan atau idea yang bercanggah tentang mengubah tingkah laku ketagihan anda.

• Pengurusan kontingensi (CM): Strategi menggunakan insentif motivasi untuk mengubah suai tingkah laku

• Terapi tingkah laku dialek (DBT): Pendekatan ini ditujukan kepada pengawalan emosi.

• Terapi tingkah laku emotif rasional (REBT): Terapi ini memberi tumpuan kepada pemikiran rasional dan mengubah proses pemikiran yang berdasarkan kepercayaan tidak rasional

“Model Matriks” melibatkan gabungan terapi yang disesuaikan secara khusus untuk menangani penyalahgunaan perangsang.

Program 12 langkah tradisional boleh memberikan sokongan berterusan dan lebih baik memastikan pantang berterusan. Untuk pilihan lanjut, ujian klinikal mungkin mengembangkan pilihan rawatan untuk ketagihan perangsang.

Cara Mencari Bantuan

Jika anda atau orang tersayang bergelut dengan penyalahgunaan atau ketagihan bahan, anda boleh menghubungi Talian Bantuan Nasional Pentadbiran Perkhidmatan Kesihatan Mental dan Penyalahgunaan Bahan (SAMHSA) di 1-800-662-4357. SAMHSA juga menyediakan lokasi pusat rawatan dalam talian.

Dan jika anda atau seseorang yang anda kenali terfikir untuk membunuh diri, hubungi Talian Pencegahan Bunuh Diri Kebangsaan di 800-273-8255 (800-273-TALK).