Penyakit Lyme menjejaskan pelbagai sistem badan, terutamanya sistem saraf apabila jangkitan berkembang. Penyakit Lyme boleh menyebabkan kebas pada kaki melalui komplikasi neurologi seperti neuropati periferal atau radiculoneuritis. Gejala ini boleh muncul awal atau lewat, bergantung pada cara jangkitan merebak dan cara badan anda bertindak balas.
Penyakit Lyme menyebabkan kebas pada kaki dalam kira-kira 10-15% kes yang tidak dirawat. Radikulopati berlaku pada kira-kira 4% pesakit yang dilaporkan. Gejala saraf periferi diperhatikan pada kira-kira 40% pesakit dengan kesan lewat atau kronik pada sistem saraf.
Penyakit Lyme dan kesannya pada badan
Penyakit Lyme adalah jangkitan bakteria yang disebabkan oleh bakteria Borrelia. Seekor kutu menghantar bakteria Borrelia kepada manusia melalui gigitan. Selepas memasuki badan kita, bakteria boleh merebak melalui aliran darah dan mencapai tisu yang berbeza.
Pada peringkat awal, jangkitan terutamanya menjejaskan kulit dan menyebabkan ruam. Pada peringkat seterusnya, jangkitan boleh menjejaskan sendi, jantung, dan sistem saraf. Apabila sistem saraf terlibat, doktor memanggil keadaan ini sebagai neuroborreliosis.
Kerana kesannya pada sistem saraf, penyakit Lyme boleh menyebabkan kebas pada kaki. Anda mungkin melihat tanda-tanda ini:
- Mengurangkan sensasi pada satu atau kedua-dua kaki
- Kebas pada kaki
- Sensasi kesemutan
- Kelemahan otot bersama dengan kebas.
Bagaimanakah penyakit Lyme menyebabkan kebas pada kaki?
Keradangan saraf
Bakteria Borrelia boleh mencetuskan keradangan pada saraf. Keradangan mengganggu penghantaran isyarat normal antara otak dan kaki.
Apabila saraf menjadi meradang:
- Saraf tidak dapat membawa isyarat deria dengan betul
- Otak menerima maklumat yang tidak lengkap atau terpesong
- Anda berasa kebas atau sensasi yang tidak normal.
Radikulopati (penglibatan akar saraf)
Penyakit Lyme sering menjejaskan akar saraf berhampiran tulang belakang. Keadaan ini dipanggil radikulopati.
Apabila jangkitan merengsakan akar saraf ini:
- Kesakitan boleh merebak dari bahagian bawah belakang ke kaki
- Kebas mengikut laluan saraf yang sama
- Gejala boleh menjejaskan satu pihak lebih daripada sisi yang lain.
Neuropati periferal
Jangkitan juga boleh merosakkan saraf periferi, yang membawa isyarat ke dan dari anggota badan anda.
Dalam neuropati periferal:
- Kebas biasanya bermula pada kaki
- Gejala mungkin merebak ke atas dari semasa ke semasa
- Kedua-dua kaki sering terjejas.
Perhatikan bahawa simptom ini serupa dengan neuropati lain, seperti neuropati yang disebabkan oleh diabetes. Tetapi penyakit Lyme mempunyai punca berjangkit.
Kerosakan akibat tindak balas imun
Sistem imun kita bertindak balas terhadap bakteria. Dalam sesetengah kes, tindak balas ini menjadi berlebihan dan merosakkan tisu saraf.
Kerosakan berkaitan imun ini berterusan walaupun tahap bakteria rendah, boleh memanjangkan gejala seperti kebas, dan boleh menyebabkan disfungsi saraf kronik jika jangkitan tidak dirawat.
Bilakah kebas muncul semasa perjalanan penyakit?
Peringkat awal (1-3 minggu selepas jangkitan):
- Sensasi kesemutan ringan atau sensasi luar biasa mungkin bermula
- Gejala mungkin datang dan pergi.
Peringkat tersebar (kira-kira 1-4 bulan selepas jangkitan):
- Kebas menjadi lebih ketara
- Sakit dan kerengsaan saraf sering muncul bersama-sama.
Peringkat lewat (kira-kira 4 bulan hingga 3-4 tahun selepas jangkitan):
- Kebas yang berterusan
- Kemungkinan kelemahan otot
- Kesukaran berjalan atau mengekalkan koordinasi.
Bandingkan kebas akibat penyakit Lyme dengan kebas akibat sebab lain
Penyakit Lyme vs neuropati diabetik
- Penyakit Lyme disebabkan oleh jangkitan; anda mungkin merasakan sakit yang terpancar dari tulang belakang.
- Neuropati diabetik disebabkan oleh gula darah tinggi jangka panjang dan biasanya bermula secara beransur-ansur di kedua-dua kaki
Penyakit Lyme vs cakera herniasi
- Dalam penyakit Lyme, anda sering juga mengalami gejala sistemik seperti keletihan atau demam.
- Cakera hernia biasanya dikaitkan dengan masalah mekanikal bahagian belakang dan postur.
Penyakit Lyme vs multiple sclerosis
- Penyakit Lyme disebabkan oleh bakteria dan boleh bertambah baik dengan ubat antibiotik.
- Sklerosis berbilang adalah penyakit autoimun dengan episod kebas atau kelemahan otot yang berulang.
Perbandingan ini membantu anda memahami bahawa kebas sahaja tidak mengesahkan penyakit Lyme. Doktor perlu mempertimbangkan semua gejala dan penemuan perubatan bersama-sama.
Mendiagnosis punca kebas pada kaki
Doktor menggunakan beberapa kaedah untuk mengesahkan sama ada penyakit Lyme menyebabkan gejala anda atau tidak:
- Sejarah perubatan: pendedahan tanda, sejarah perjalanan dan corak gejala
- Ujian darah untuk mengesan antibodi terhadap bakteria
- Pemeriksaan neurologi untuk memeriksa refleks, kekuatan, dan sensasi
- Lumbar puncture (spinal tap) untuk menganalisis cecair serebrospinal apabila masalah berkaitan saraf disyaki.
Setiap ujian membantu menentukan sama ada jangkitan telah mencapai sistem saraf anda atau tidak.
Rawatan dan pemulihan
Rawatan antibiotik
Doktor merawat penyakit Lyme dengan ubat antibiotik. Dalam kes berkaitan saraf:
- Ubat antibiotik oral atau intravena boleh digunakan
- Rawatan biasanya berlangsung 2 hingga 4 minggu.
Rawatan awal meningkatkan hasil dan mengurangkan kerosakan saraf.
Pemulihan fungsi saraf
Saraf sembuh perlahan-lahan. Walaupun selepas rawatan:
- Kebas mungkin mengambil masa kira-kira 2-4 bulan untuk diselesaikan
- Sesetengah orang pulih sepenuhnya
- Orang lain mungkin mengalami gejala yang berlarutan.
Kajian menunjukkan bahawa kebanyakan pesakit bertambah baik dengan ketara, tetapi peratusan kecil mengalami gejala berterusan, sering dipanggil sindrom penyakit Lyme selepas rawatan.
