Rawatan penyakit pundi hempedu bergantung kepada jenis penyakit yang ada. Dalam hal merawat batu karang, biasanya terdapat tiga pilihan—pendekatan “lihat dan tunggu” jika tiada simptom, pembedahan untuk membuang pundi hempedu dan batu karang, atau ubat untuk memecahkan batu karang. Merawat masalah pundi hempedu atau saluran hempedu yang lain, seperti batu yang tertanam dalam saluran hempedu biasa, mungkin memerlukan prosedur yang lebih khusus dipanggil ERCP.
:max_bytes(150000):strip_icc()/doctor-talking-with-senior-patient-in-office-497325439-58ac65f15f9b58a3c918fa69.jpg)
Pendekatan “Lihat dan Tunggu”.
Manifestasi penyakit pundi hempedu yang paling biasa ialah batu karang. Walau bagaimanapun, kebanyakan batu karang tidak menyebabkan gejala dan oleh itu tidak memerlukan rawatan.
Walau bagaimanapun, apabila mereka menyebabkan kesakitan, pembedahan biasanya diperlukan. Ubat-ubatan jarang digunakan untuk merawat batu karang, walaupun ia digunakan untuk merawat kesakitan penyakit pundi hempedu.
Ubat-ubatan
Apabila merawat penyakit pundi hempedu, pembekal penjagaan kesihatan anda akan mahu merawat kedua-dua gejala anda dan diagnosis asas.
Merawat Gejala
Simptom penyakit pundi hempedu yang paling biasa adalah sakit, biasanya di bahagian atas sebelah kanan perut. Pengamal anda boleh merawat kesakitan anda dengan anti-radang bukan steroid (NSAID) seperti ibuprofen, atau opioid seperti morfin.
Adalah penting untuk ambil perhatian bahawa opioid sering menyebabkan orang mengantuk dan biasanya menyebabkan sembelit, itulah sebabnya pembekal penjagaan kesihatan anda mungkin mengesyorkan mengambil julap bersama pil sakit anda.
Merawat Masalah Pundi Hempedu
Pil asid hempedu seperti Actigall (ursodiol) boleh diambil untuk memecahkan batu karang kolesterol, yang merupakan jenis batu karang yang paling biasa di Amerika Syarikat. Walaupun pil ini biasanya diterima dengan baik, sesetengah orang mengalami cirit-birit ringan, walaupun ia biasanya hilang dengan masa.
Kelemahan mengambil pil asid hempedu ialah ia boleh mengambil masa bertahun-tahun untuk batu karang untuk larut sepenuhnya; jadi pil asid hempedu bukanlah pilihan yang baik untuk orang yang mengalami serangan batu karang berulang.
Jika seseorang mempunyai bukti jangkitan pada pundi hempedu atau saluran hempedu (komplikasi batu karang) mereka akan memerlukan antibiotik (diberikan di hospital), bersama dengan cecair dan kawalan kesakitan. Selalunya, ini diikuti dengan rawatan muktamad seperti pembedahan, prosedur saliran, atau ERCP.
Prosedur Pakar
Rawatan utama untuk kebanyakan penyakit pundi hempedu adalah pembedahan membuang pundi hempedu, dipanggil kolesistektomi.
Walau bagaimanapun, terdapat pilihan bukan pembedahan, kebanyakannya untuk orang yang terlalu berisiko untuk menjalani pembedahan. Kelemahan pilihan bukan pembedahan ialah pundi hempedu masih ada, jadi penyakit pundi hempedu (terutamanya batu karang) mungkin berulang.
Kolesistektomi
Kolesistektomi dilakukan di bawah bius am di dalam bilik pembedahan dan merupakan rawatan paling berkesan untuk penyakit pundi hempedu.
Dalam kebanyakan orang, pembedahan ini dilakukan secara laparoskopi, yang memerlukan pakar bedah memasukkan instrumen nipis dan fleksibel (dengan kamera video di hujungnya) melalui luka kecil di perut. Menggunakan instrumen panjang, pakar bedah akan membuat beberapa lubang tusukan kecil di perut, dan mengeluarkan pundi hempedu.
Kolesistektomi laparoskopi adalah kurang invasif dan secara amnya lebih mudah pulih daripada kolesistektomi terbuka, di mana pemotongan perut yang besar dibuat untuk mengeluarkan pundi hempedu.
Kanser pundi hempedu
Kolesistektomi laparoskopi biasanya tidak digunakan untuk merawat kanser pundi hempedu kerana terdapat risiko bahawa beberapa kanser akan terlepas. Selain itu, terdapat kebimbangan mengenai risiko “membenihkan” atau merebakkan kanser ke bahagian lain badan semasa pembuangan pundi hempedu. Kemajuan dalam pembedahan laparoskopi dan langkah berjaga-jaga tambahan telah ditunjukkan untuk mengurangkan peluang pembenihan. Walau bagaimanapun, untuk merawat kanser pundi hempedu, pakar bedah masih melakukan pembedahan terbuka yang dipanggil kolesistektomi lanjutan, juga dirujuk sebagai kolesistektomi radikal.
Semasa kolesistektomi yang dilanjutkan, pakar bedah akan mengeluarkan pundi hempedu, beberapa tisu hati berhampiran pundi hempedu, dan sebarang nodus limfa yang berdekatan. Kadangkala, lebih banyak tisu dikeluarkan (contohnya, saluran hempedu biasa, pankreas, atau sebahagian daripada hati), bergantung pada sejauh mana kanser telah merebak. Radiasi dan kemoterapi juga boleh digunakan untuk merawat kanser pundi hempedu.
Risiko Pembedahan
Seperti mana-mana pembedahan, terdapat risiko yang terlibat, yang mungkin termasuk:
- Berdarah
- Jangkitan tapak hirisan
- Darah beku
- Pneumonia
- Komplikasi daripada anestesia
Penyedia penjagaan kesihatan anda akan memantau anda untuk memastikan kesan ini ditangani dengan segera dan sewajarnya.
Kesan Sampingan Pembedahan
Walaupun selamat dan OK untuk hidup tanpa pundi hempedu, sesetengah orang mengalami gas, kembung perut dan cirit-birit selepas pembuangan pundi hempedu. Walaupun ini biasanya sementara, ia mungkin berterusan selama bertahun-tahun pada sesetengah orang.
Mungkin terdapat kesan sampingan yang lebih serius daripada kolesistektomi yang dilanjutkan untuk kanser pundi hempedu, seperti masalah pencernaan atau makan, tumpahan hempedu ke dalam perut, atau kegagalan hati. Yakinlah bahawa penyedia penjagaan kesihatan anda akan memantau dan menangani risiko ini.
Pembuangan Perkutaneus
Jika seseorang itu perlu membuang pundi hempedunya tetapi mempunyai pelbagai keadaan perubatan, maka ia dianggap berisiko tinggi untuk pembedahan, dia mungkin menjalani beberapa siri prosedur saliran untuk membersihkan batu yang menghalang.
Dengan penyingkiran batu perkutaneus, tiub yang sangat nipis dipanggil kateter dimasukkan melalui kulit dan ke dalam pundi hempedu untuk membolehkan saliran hempedu. Hempedu mengalir melalui mentol saliran yang disambungkan ke hujung kateter. Kemudian, dalam beberapa minggu akan datang, lubang di mana kateter diletakkan diperbesarkan secara beransur-ansur, membolehkan batu-batu tersebut dikeluarkan.
Lithotripsy Gelombang Kejutan Ekstrakorporeal
Extracorporeal shock wave lithotripsy (ESWL) ialah prosedur bukan pembedahan yang jarang digunakan untuk merawat batu karang. Prosedur ini dilakukan di bawah sedasi dan memerlukan penggunaan gelombang kejutan untuk memecahkan batu karang menjadi kepingan kecil, yang kemudiannya boleh melarut dan mengalir keluar dari pundi hempedu.
Jika digunakan, ESWL dikhaskan untuk orang yang tidak gemuk, mempunyai kurang daripada tiga batu karang, dan yang mempunyai pundi hempedu yang berfungsi dengan sihat.
ERCP
Prosedur yang dipanggil endoskopik retrograde cholangiopancreatography (ERCP) membolehkan seorang profesional perubatan memvisualisasikan saluran hempedu untuk sebarang kelainan seperti batu karang, sista atau tumor yang menghalang. Walaupun diagnostik, ERCP juga adalah terapeutik, kerana penyedia penjagaan kesihatan boleh merawat keadaan pada masa yang sama. Untuk sebahagian besar, ERCP telah menggantikan pembedahan untuk rawatan masalah saluran hempedu pada pesakit.
ERCP ialah prosedur yang dilakukan untuk melegakan halangan saluran hempedu, yang paling biasa disebabkan oleh batu.
Apa yang Dijangkakan
Semasa ERCP, ahli gastroenterologi akan membimbing tiub nipis dan fleksibel yang mempunyai kamera kecil di hujungnya (dipanggil endoskop) ke dalam mulut ke dalam perut dan usus kecil. Pewarna kontras kemudian disuntik melalui tiub untuk menggambarkan saluran hempedu pada X-ray. Jika halangan dilihat, ahli gastroenterologi boleh menggunakan instrumen khas (dimasukkan melalui endoskop untuk mengeluarkan atau meredakan penyumbatan). Sebagai contoh, pembekal penjagaan kesihatan boleh mengeluarkan batu yang menghalang saluran hempedu biasa atau meletakkan stent jika saluran itu menyempit.
Seseorang dibius semasa ERCP untuk mengelakkan sebarang ketidakselesaan dan untuk memastikan mereka berehat. Walaupun ERCP secara amnya adalah prosedur yang selamat dan diterima dengan baik, seseorang mungkin mengalami sakit tekak yang ringan atau kembung selepas prosedur.
Tidak biasa, komplikasi berkaitan ERCP mungkin berlaku, termasuk:
- Pankreatitis, yang biasanya ringan, tetapi memerlukan tinggal sebentar di hospital untuk pengurusan cecair dan kesakitan
- Lubang pada usus (dipanggil perforasi), yang jarang berlaku dan serius, dan memerlukan pembedahan untuk membaiki
- Jangkitan saluran hempedu (dipanggil cholangitis), yang memerlukan tinggal di hospital untuk antibiotik dan penyaliran cecair yang berlebihan
- Pneumonia aspirasi, itulah sebabnya penting untuk tidak makan atau minum selama beberapa jam sebelum prosedur
Perubatan Pelengkap
Walaupun penyakit pundi hempedu mesti dirawat oleh penyedia penjagaan kesihatan, adalah wajar untuk mempertimbangkan terapi pelengkap. Walau bagaimanapun, adalah penting untuk tidak mengambil sebarang herba, vitamin atau makanan tambahan tanpa bimbingan pengamal peribadi anda.
Herba
Herba tertentu seperti silymarin (Silybum marianum), juga dipanggil milk thistle, boleh memberikan sokongan pundi hempedu dan hati. Penyelidikan lain menunjukkan bahawa herba seperti kunyit, anggur Oregon, bupleurum, dan rumput syiling boleh meredakan keradangan pundi hempedu dan melegakan kesesakan hati.
Makanan Semulajadi
Mengamalkan diet mesra pundi hempedu boleh membantu mencegah serangan pundi hempedu selanjutnya. Diet mesra pundi hempedu termasuk banyak serat dan kaya dengan buah-buahan, sayur-sayuran dan bijirin penuh. Lemak yang sihat, seperti minyak ikan dan minyak zaitun, boleh membantu pundi hempedu mengecut dan mengosongkan dengan lebih cekap. Protein yang sihat seperti daging tanpa lemak, ikan, tauhu atau kekacang adalah lebih baik.
Akupunktur
Satu kajian kecil Cina mendapati bahawa akupunktur meredakan gejala keradangan pundi hempedu (dipanggil cholecystitis), seperti sakit bahu dan sakit perut. Walaupun akupunktur boleh melegakan kesakitan penyakit pundi hempedu, adalah penting untuk berjumpa pembekal penjagaan kesihatan untuk rawatan (kemungkinan besar pembedahan) masalah yang mendasarinya.
Pencegahan
Gaya hidup yang tidak aktif dan keadaan kesihatan seperti diabetes, obesiti dan sindrom metabolik dikaitkan dengan penyakit pundi hempedu, terutamanya pembentukan batu karang.
Berita baiknya ialah seseorang boleh mengurangkan risiko mereka untuk mendapat batu karang (dan komplikasi yang berkaitan) dengan mengekalkan indeks jisim badan (BMI) yang normal, bersenam setiap hari, dan berjumpa doktor penjagaan utama mereka untuk kawalan tetap terhadap diabetes atau kolesterol tinggi mereka (jika hadir).
Di samping itu, jika anda berlebihan berat badan atau obes dan sedang memulakan rejimen penurunan berat badan, pastikan anda melakukannya di bawah bimbingan pembekal penjagaan kesihatan anda, kerana penurunan berat badan yang cepat meningkatkan risiko pembentukan batu karang.
Akhir sekali, apabila memilih diet, penyelidikan mendapati bahawa corak pemakanan sihat yang merangkumi pengambilan sayur-sayuran, buah-buahan, produk tenusu rendah lemak, bijirin penuh, kekacang dan rempah ratus dikaitkan dengan risiko penyakit batu karang yang lebih rendah. Menariknya, kajian juga menunjukkan bahawa pengambilan alkohol boleh mengurangkan risiko seseorang untuk mendapat batu karang.
