Menguruskan Keletihan dan Tenaga dengan Psoriatic Arthritis

Psoriatic arthritis (PsA) adalah keadaan keradangan kronik yang menyebabkan sakit, bengkak dan kekakuan sendi. Keletihan adalah simptom PsA yang sangat biasa dan sering menyukarkan untuk melakukan aktiviti yang paling mudah dalam kehidupan seharian. Keletihan boleh disebabkan oleh keradangan, gejala PsA, atau komplikasi penyakit, seperti anemia dan kemurungan.

Berikut ialah perkara yang perlu anda ketahui tentang punca keletihan PsA dan perkara yang boleh anda lakukan untuk memelihara dan meningkatkan tahap tenaga.

Sambungan Keletihan-Psoriatik Arthritis

Keletihan boleh ditakrifkan sebagai keletihan atau keletihan yang menyebabkan seseorang berasa tidak mempunyai tenaga atau motivasi yang cukup untuk berfungsi sepenuhnya dalam kehidupan seharian.“Satu artikel 2017 yang dilaporkan dalam jurnal Reumatologia menyifatkan keletihan sebagai masalah perubatan penting bagi mereka yang menghidap PsA, menjejaskan pelbagai aspek kehidupan, termasuk pekerjaan, kehidupan sosial dan kualiti hidup.“Para penyelidik selanjutnya menyatakan keletihan hadir pada kira-kira separuh daripada orang yang mempunyai PsA, dengan 30% mengalami keletihan yang teruk. kehadiran dan keterukan keletihan nampaknya berkorelasi dengan tahap psoriasis, penyakit kulit radang yang memberikan nama PsA,

Keletihan dialami oleh penghidap PsA terutamanya kerana ia adalah keadaan keradangan. Apabila keradangan hadir, badan mengeluarkan sitokin-protein yang menggalakkan proses keradangan. Protein yang sama ini dikeluarkan jika anda mengalami selesema atau selsema dalam usaha untuk membersihkan badan anda daripada penceroboh asing, seperti bakteria dan virus. Proses keradangan menyebabkan keletihan. Pada orang yang mempunyai PsA, proses keradangan bekerja lebih masa kerana badan tersalah anggap tisu sihat untuk tisu berpenyakit.

punca

Keradangan hanyalah satu penyumbang kepada keletihan bagi penghidap PsA. Malah, keletihan PsA mungkin disebabkan oleh pelbagai faktor daripada kurang tidur hingga kesakitan, dan banyak lagi.

Hilang Tidur

Satu kajian yang dilaporkan pada 2018 mendapati bahawa 67.7% orang yang hidup dengan PsA mengalami kualiti tidur yang lemah, berbanding hanya 14.6% dalam kumpulan kawalan yang tidak mempunyai PsA.“Gangguan tidur selalunya berkaitan dengan sakit sendi dan gejala kulit PsA, termasuk kulit gatal dan meradang. Sakit menyebabkan kesukaran untuk tidur, kerap terjaga pada waktu malam, dan bangun tidak berasa segar daripada tidur.

sakit

Menangani kesakitan PsA juga boleh menyebabkan anda keletihan. Ia menambahkan tekanan mental dan fizikal untuk merancang dan menjalankan aktiviti harian. Satu kajian yang dilaporkan pada 2019 oleh The Journal of Rheumatology mendapati keletihan dalam arthritis psoriatik didorong oleh tiga komponen utama: keradangan, tempoh penyakit, dan sakit kronik. Keradangan menyumbang 31% daripada kesan keletihan, tempoh dan intensiti penyakit adalah 17% daripada punca, dan kesakitan kronik menyumbang sebanyak 15%.“”

Rawatan PsA

Sesetengah ubat yang anda ambil untuk merawat PsA juga boleh menyumbang kepada keletihan. Sebagai contoh, methotrexate, rawatan biasa untuk PsA, menyebabkan keletihan pada hari pertama atau lebih selepas mengambil dos mingguan. Bagi kebanyakan orang, kesan sampingan bertambah baik dengan masa. Bagi yang lain, bagaimanapun, keletihan sangat teruk sehingga mereka terpaksa menghentikan ubat.

Methotrexate bukan satu-satunya ubat yang menyumbang kepada keletihan PsA. Ubat biologi—termasuk Simponi (golimumab)—terkenal kerana menyebabkan keletihan yang melampau. Sama seperti methotrexate, keletihan yang dikaitkan dengan rawatan ubat biologi bertambah baik dari semasa ke semasa.

Flare-Up

Penyebaran PsA adalah masa apabila gejala penyakit menjadi lebih teruk. Anda mungkin tidak tahu bila suar akan berlaku tetapi mengelakkan potensi pencetus boleh membantu anda mengelakkan suar. Keletihan adalah salah satu petunjuk terawal suar yang akan datang, dan apabila suar semakin teruk, keletihan mungkin menjadi sangat teruk sehingga menjejaskan motivasi, tumpuan dan tahap tenaga.

Diet

Makanan yang sama yang mungkin mencetuskan gejala PsA anda juga boleh menyebabkan keletihan. Contohnya, lemak tepu, gula, alkohol dan karbohidrat ringkas yang terdapat dalam gula yang diproses dan ditapis mungkin mencetuskan PsA flare-up. Tambahan pula, makanan ini tidak mengandungi nutrien yang mencukupi, menyebabkan proses pencernaan bekerja lebih keras, dan boleh menyumbang kepada keletihan.

Tekanan

Kedua-dua keletihan dan penurunan tenaga boleh disebabkan oleh tekanan. Tekanan juga dikaitkan dengan tidur yang terganggu. Satu kajian pada tahun 2014 mendapati mengalami terlalu banyak peristiwa tekanan berkait rapat dengan peningkatan risiko insomnia—masalah berterusan dengan jatuh dan terus tidur.“Tekanan juga boleh mencetuskan gejala PsA dan menjadikannya lebih teruk, yang akan meningkatkan lagi keletihan yang anda alami.

Komplikasi Penyakit

Keadaan yang merupakan komplikasi PsA juga boleh meningkatkan keletihan anda. Sebagai contoh, kemurungan dan anemia adalah komplikasi biasa PsA, antara lain.

Kemurungan: Keletihan adalah salah satu gejala kemurungan yang paling biasa. Satu laporan 2018 dalam jurnal CNS Drugs mendapati sehingga 90% orang yang hidup dengan gangguan kemurungan utama mengalami keletihan.“”

Gangguan kemurungan utama—juga dipanggil kemurungan klinikal—adalah gangguan mood yang biasa tetapi serius yang menyebabkan simptom cukup teruk untuk menjejaskan cara seseorang berfikir, merasakan dan mengendalikan aktiviti harian, seperti tidur, bekerja atau makan.

PsA boleh memberi kesan ketara kepada kesihatan mental dan kesejahteraan seseorang dan akhirnya menyebabkan kemurungan. Kemurungan PsA boleh dikaitkan dengan tekanan hidup dengan PsA dan banyak gejalanya, termasuk kesakitan.

Anemia: Keletihan adalah salah satu gejala anemia yang paling biasa, yang biasa berlaku pada penghidap PsA. Anemia berlaku apabila kekurangan sel darah merah untuk membawa oksigen yang mencukupi ke tisu badan.

Banyak faktor menyumbang kepada anemia yang disebabkan oleh PsA. Ini mungkin termasuk ubat yang anda ambil, keradangan kronik yang menghalang badan daripada menggunakan besi yang disimpan untuk mencipta sel darah baru, pendarahan dan pengambilan zat besi yang tidak mencukupi.

Keadaan lain yang menyebabkan keletihan yang dikaitkan dengan PsA termasuk diabetes, penyakit kardiovaskular, sindrom metabolik dan penyakit hati berlemak.

Penyelesaian

Walaupun terdapat tanggapan bahawa keletihan dan PsA bersatu, anda masih boleh mencari cara untuk mendapatkan lebih banyak tenaga. Ia juga boleh membantu untuk mengetahui perkara yang menyumbang dan memburukkan keletihan dan berusaha untuk menangani isu tersebut.

Ikuti Diet Sihat

Berhati-hati dengan apa yang ada pada pinggan anda ialah cara yang berkesan untuk mengekalkan tenaga anda. Mengelakkan makanan yang diproses dan ringan, lemak tepu, gula dan alkohol, akan membantu memastikan badan anda bertenaga dan keletihan anda berkurangan.

Mengikuti diet utama yang sihat dan seimbang melibatkan pengambilan protein tanpa lemak, bijirin penuh, hasil segar dan lemak yang sihat—diet yang dianggap sebagai diet anti-radang. Penyedia penjagaan kesihatan anda atau pakar diet boleh membantu dalam mencari diet yang betul untuk mengurangkan keletihan anda dan gejala PsA yang lain.

Aktiviti Imbangan dan Rehat

Daripada cuba mengatasi beban kerja yang berat, cuba pecahkan tugas kepada bahagian 10 hingga 20 minit, kemudian berehat atau selesaikan tugas yang lebih mudah di antaranya. Masa rehat boleh merangkumi apa sahaja daripada tidur siang, baring, membaca atau merancang aktiviti.

Anda juga harus kekal aktif secara fizikal. Sesuatu yang mudah seperti berjalan kaki selama 20 hingga 30 minit setiap hari boleh meningkatkan opiat semulajadi badan (penahan sakit) dan meningkatkan tahap tenaga dan kualiti tidur.

Kurangkan Pengambilan Kafein

Kafein adalah OK secara sederhana, tetapi ia sebenarnya tidak memberikan badan dengan tenaga sebenar. Walaupun kafein mungkin menawarkan rangsangan jangka pendek, adalah lebih penting untuk menyediakan badan anda dengan nutrisi yang baik dan makanan seimbang dan snek untuk mengelakkan kehabisan.

Jika anda memerlukan rangsangan tenaga, pilih kopi hitam atau teh tanpa gula untuk mengelakkan gula halus dan bahan tiruan yang menyebabkan anda mengalami kemalangan dan memburukkan lagi gejala PsA dan keletihan.

Minum banyak air

Minum air penting untuk badan berfungsi secara optimum. Teguk air sepanjang hari dan cuba tukar soda, kopi dan minuman lain dengan air. Ini adalah perubahan mudah yang boleh membuat perbezaan besar dalam mengurangkan keletihan dan gejala PsA serta membantu anda berasa lebih baik secara keseluruhan.

Usahakan Kebersihan Tidur Anda

Yayasan Tidur Kebangsaan mentakrifkan kebersihan tidur sebagai “pelbagai amalan dan tabiat berbeza yang diperlukan untuk mendapatkan kualiti tidur malam yang baik dan kewaspadaan siang hari yang penuh.”“Amalan ini termasuk:

• Mengehadkan tidur siang pada waktu kurang daripada 30 minit
• Mengelakkan perangsang—seperti, kopi dan nikotin—hampir sebelum tidur
• Bersenam pada siang hari
• Menjauhkan diri daripada makanan yang boleh mengganggu tidur atau makanan berat berhampiran dengan waktu tidur
• Mendapat pendedahan yang mencukupi kepada cahaya semula jadi (cahaya matahari) pada waktu siang
• Mewujudkan rutin waktu tidur santai yang biasa, yang boleh termasuk apa-apa sahaja daripada mandi atau mandi air suam, membaca buku atau regangan ringan
• Memastikan persekitaran tidur yang menyenangkan, seperti bilik tidur yang sejuk, langsir gelap, pelindung mata, penyumbat telinga dan peranti, seperti mesin bunyi putih atau pelembap, yang menjadikan bilik tidur anda lebih santai untuk tidur.

Dapatkan Ujian Vitamin D Anda

Terdapat banyak penyelidikan yang menunjukkan hubungan antara kekurangan vitamin D dan arthritis psoriatik. Sebagai contoh, satu kajian 2015 yang dilaporkan dalam Penyelidikan & Terapi Arthritis mendapati sehingga 40.9% daripada peserta kajian PsA juga mengalami kekurangan vitamin D, ini berbanding hanya 26.9% daripada peserta kawalan.

Keletihan kronik adalah salah satu gejala kekurangan vitamin D yang paling biasa. Jika anda rasa anda mempunyai kekurangan, berbincang dengan pembekal penjagaan kesihatan anda tentang mendapatkan tahap darah anda diuji. Kekurangan vitamin D mudah dirawat dengan makan lebih banyak makanan kaya vitamin D, dan dengan suplemen vitamin D.

Penyedia penjagaan kesihatan anda berada dalam kedudukan terbaik untuk menasihati anda tentang cara menguruskan arthritis psoriatik dan keletihan yang sering datang bersamanya. Anda harus berjumpa dengan pengamal jika anda mula mengalami gejala keletihan yang baru atau semakin teruk atau jika keletihan itu menjejaskan keupayaan anda untuk berfungsi dalam kehidupan harian anda. Penyedia penjagaan kesihatan anda akan cuba menentukan sama ada PsA atau masalah lain menyebabkan keletihan anda. Dia kemudiannya akan menentukan rawatan atau strategi tambahan yang mungkin membantu anda menguruskan keletihan untuk mengelakkannya daripada mengambil alih hidup anda.