Spirometri, Ujian Resapan dan Plethysmography
Ujian fungsi paru-paru (PFT) digunakan untuk menilai pelbagai aspek fungsi paru-paru anda. Ujian bukan invasif ini—spirometri, ujian resapan paru-paru dan plethysmography paru-paru—digunakan untuk membantu mendiagnosis penyakit paru-paru seperti COPD, serta untuk menentukan cara rawatan berfungsi dan jika keadaan sedemikian sedang berkembang. Anda juga mungkin perlu melakukan PFT sebelum atau selepas pembedahan.
:max_bytes(150000):strip_icc()/closeup-of-a-young-caucasian-doctor-man-sitting-at-his-office-desk-observing-a-chest-radiograph-in-a-tablet-computer-691388670-38e8aa8f450d49b6ab50269ceb2889ca.jpg)
Pelbagai jenis PFT boleh membantu pasukan perubatan anda menilai beberapa ciri fungsi pernafasan anda:
-
Spirometri: Mengukur jumlah isipadu udara yang anda hembus
-
Ujian resapan paru-paru: Memberi maklumat tentang anda sejauh mana oksigen yang anda sedut bergerak ke dalam aliran darah anda
-
Plethysmography paru-paru: Menentukan jumlah udara yang terdapat dalam paru-paru anda apabila anda menghembus nafas
Keputusan PFT anda mungkin ditafsirkan bersama-sama, kerana seseorang biasanya tidak memberikan maklumat yang mencukupi untuk mencapai diagnosis atau penilaian keadaan pulmonari tertentu.
Ujian Spirometri
Spirometri ialah PFT yang paling biasa. Anda menghembus nafas ke dalam corong, yang dipasang pada tiub pendek yang membawa kepada peranti seperti kotak yang ringan. Ini, spirometer, segera membaca isipadu udara yang anda hembus dengan setiap nafas.
Anda mungkin diminta untuk bernafas seperti biasa, menyedut atau menghembus nafas dalam-dalam, atau bernafas dengan laju atau perlahan.
Spirometer boleh mengukur beberapa nilai yang berbeza, termasuk:
-
Kapasiti penting (VC) dan kapasiti vital paksa (FVC): VC ialah isipadu udara yang boleh anda hembus selepas penyedutan penuh. FCV ialah isipadu udara yang boleh anda hembus secara paksa selepas menarik nafas sedalam mungkin. Nombor ini biasanya serupa.
-
Isipadu hembusan paksa dalam satu saat (FEV1): Ini ialah isipadu udara yang boleh anda hembus secara paksa pada saat pertama hembusan paksa.
Dengan menggunakan maklumat ini, pengiraan yang dipanggil nisbah FEV1/FVC kemudiannya boleh dilakukan untuk menentukan jumlah udara yang anda boleh hembus dari paru-paru anda semasa detik pertama hembusan paksa.
Walaupun terdapat beberapa sistem untuk dipilih semasa mentafsir bacaan daripada ujian spirometri anda, jadual di bawah ialah kaedah yang disyorkan oleh Inisiatif Global untuk Penyakit Paru-paru Obstruktif (GOLD).
| Kriteria Spirometric GOLD untuk Keterukan COPD | ||
|---|---|---|
| I. COPD ringan | FEV1/FVC < 0.7 FEV1 >/= 80% diramalkan | Pada peringkat ini, pesakit mungkin tidak menyedari bahawa fungsi paru-paru mula merosot. |
| II. COPD sederhana | FEV1/FVC < 0.7
50% |
Gejala semasa peringkat ini berkembang, dengan sesak nafas berkembang apabila melakukan senaman. |
| III. COPD yang teruk | FEV1/FVC < 0.7
30% |
Sesak nafas menjadi lebih teruk pada peringkat ini dan pemburukan COPD adalah perkara biasa. |
| IV. COPD yang sangat teruk | FEV1/FVC < 0.7
FEV1 < 30% diramalkan atau FEV1 < 50% diramalkan dengan kegagalan pernafasan kronik |
Kualiti hidup pada peringkat ini sangat terjejas. Pemburukan COPD boleh mengancam nyawa. |
Ujian Resapan Paru-paru
Ujian resapan paru-paru ialah penilaian fungsi alveoli anda (kantung udara kecil) dan kapilari (salur darah ting) yang mengelilinginya. Oksigen dan karbon dioksida biasanya meresap (mengalir) melalui alveoli dan kapilari alveolar anda.
Semasa ujian resapan paru-paru, anda menyedut karbon monoksida yang terikat pada molekul pengesan (seperti helium). Walaupun karbon monoksida adalah gas berbahaya, ujian ini benar-benar selamat kerana ia hanya melibatkan jumlah yang kecil.
Semasa anda menyedut gas melalui corong, anda akan diarahkan untuk menahan nafas anda selama beberapa saat dan kemudian menghembus nafas ke dalam corong. Kepekatan karbon monoksida yang dihembus anda akan dibandingkan dengan kepekatan karbon monoksida yang disedut dan hasilnya digunakan untuk mengira kapasiti resapan paru-paru anda untuk karbon monoksida (DLCO).
Jika kepekatan karbon monoksida yang dihembus lebih tinggi daripada nilai ramalan biasa, ini menunjukkan bahawa paru-paru anda tidak menyerap oksigen dengan cekap (DLCO anda akan menjadi rendah). DLCO di bawah 55% daripada nilai normal menunjukkan bahawa anda mungkin menghadapi masalah menyerap oksigen, atau mungkin menunjukkan penyakit paru-paru yang teruk.
DLCO yang rendah boleh berlaku dalam keadaan paru-paru seperti COPD, di mana saluran pernafasan dan/atau kantung udara anda menjadi tebal, menjadikannya sukar untuk anda menyerap oksigen yang anda sedut.
Plethysmography Paru-paru
Ujian plethysmography paru-paru digunakan untuk mengukur jumlah udara yang boleh disimpan oleh paru-paru anda. Tidak seperti spirometri, yang mengukur jumlah udara yang anda boleh hembus, ujian ini mengukur udara di dalam paru-paru anda.
Plethysmography paru-paru amat membantu dalam membantu pasukan perubatan anda membezakan antara penyakit paru-paru yang menghalang dan menyekat. Penyakit paru-paru sekatan menghalang anda daripada menyedut dengan secukupnya, manakala penyakit paru-paru obstruktif menghalang anda daripada menghembus nafas dengan secukupnya.
Nilai yang diukur dengan plethysmography paru-paru termasuk:
-
Kapasiti sisa fungsional (FRC): FRC ialah ukuran jumlah udara yang tinggal di dalam paru-paru anda selepas anda menghembus nafas secara normal.
-
Isipadu rizab ekspirasi: ERV ialah isipadu udara tambahan yang anda boleh luput secara paksa selepas mengambil tamat tempoh biasa.
-
Jumlah kapasiti paru-paru (TLC): TLC ialah ukuran jumlah isipadu udara dalam paru-paru anda selepas anda menarik nafas sedalam mungkin.
Isipadu udara yang tinggal di dalam paru-paru anda selepas anda menghembus nafas sepenuhnya boleh lebih tinggi daripada yang dijangkakan dengan penyakit paru-paru obstruktif dan kurang daripada yang dijangkakan apabila anda menghidap penyakit paru-paru sekatan.
Apa yang Dijangkakan
Setiap ujian fungsi pulmonari ini memerlukan anda bernafas mengikut arahan tertentu semasa pengukuran diambil. Ujian ini melibatkan kerjasama anda, tetapi ia biasanya tidak memerlukan usaha yang lebih besar daripada usaha yang anda lakukan apabila anda kerap bernafas masuk dan keluar. Tambahan pula, mereka tidak menimbulkan kebimbangan keselamatan.
Ujian ini boleh diukur dua kali dalam satu lawatan klinik. Sebagai contoh, anda mungkin menjalani ujian spirometri anda sebelum dan selepas anda menggunakan bronkodilator. Jika bacaan spirometri bertambah baik selepas rawatan, ini menunjukkan kepada pasukan perubatan anda bahawa menggunakan ubat sedemikian boleh membantu meringankan gejala harian juga.
Pelbagai PFT yang tersedia berguna untuk menilai pelbagai aspek fungsi paru-paru anda. Anda mungkin perlu mempunyai lebih daripada satu jenis PFT, dan anda juga mungkin memerlukan beberapa ujian berulang kerana pasukan perubatan anda memantau kemajuan anda dari semasa ke semasa. Bekerjasama rapat dengan pasukan penjagaan kesihatan anda untuk mengetahui jenis ujian yang terbaik akan membantu mendiagnosis, merawat dan mengikuti perkembangan COPD anda.